I ʼUTZ LAJ TZIJ CHIRIJ I JESUCRISTO U TZʼIBAM
I SAN LUCAS
1
1-4 Quin tzʼibaj i tzij-i chawe yet,
at nim laj winak mam Teófilo.
ʼUtz xin chʼob yin,
quin tzʼibaj pusucʼ niʼpa iri;
cwaj cawetamaj chi lic katzij wach a tom yet chirij i Jesucrísto.
Je qʼui qui ʼanom pen u tzʼibaxic pusucʼ wach xa ʼani che tak can i ʼij-i.
Qui tzʼibam wach i cʼut-tal chake cumal i xe ʼilaw li cʼa chu xebal,
xak cumal i je aj paxsanel re u tzijol.
Yin xin taqʼui na pa rakan,
cʼa chu xebal lok,
wach coj tijin chu tayic;
ʼutz u ʼonquil xin ʼan che,
rumal-i quin bij yin,
ʼutz quin tzʼibaj ni usucʼ chawe yet.
San Lucas 1.1-25
Wach i xu bij i ángel che i ralaxbal i ma Wan
5 Are i ma Heródes are i ʼatol tzij che i jyub Judéa,
are ʼuri ʼo jun achi,
mam Zacarías u bi.
Ire sacerdóte,
aj cojol qui tzij i winak chuwach i Dios.
Ire-le,
qui cwenta i jutzobaj sacerdóte re i mam Abías.
I rixokil i mam Zacarías,
chi ati Wet,
lic u muk u xiquin can i nim laj sacerdóte mam Aaron.
6 I mam Zacarías,
i ati Wet,
je ʼutz chuwach i Dios.
Lic xe cojon che ronojel u tzij u pixab i Kajwal Dios,
lic n-ti qui mac che ile.
7 Ique n-ta cacʼal,
man i ati Wet n-calan taj;
y n-xui ta la ile,
xak che queb,
je nimak winak chic.
8 Xoʼon panok,
i mam Zacarías ca tijin chu ʼonquil u patan chuwach i Dios man ya xu rik i ʼij que i jutzobaj re ire.
9 Niʼpa tak i jutzobaj sacerdóte,
are i qui módo quiqui saquij na,
quiquilbej-re pachin chirij ca tzak wi,
chi cu poroj inciénso chuwach i Dios.
Che i ʼij-le,
i patan xtzak chirij i mam Zacarías,
chi are ire coc pa cuárto naj u ʼij pa rachoch i Kajwal Dios.
10 Xoc i mam chila y are ca tijin chu poroxic i inciénso,
i uqʼuial winak chi xcoyʼej can chi sak ʼis que tijin chu tzʼonoxic che i Dios.
11 Xak teʼet,
ʼo jun ángel re i Kajwal xwinakir chuwach i mam Zacarías chila paja.
I ángel-le tacʼal pa wikabim re i altar,
pa ca porox wi i inciénso.
12 I mam Zacarías,
are xrilo,
lic xoc ʼil che;
lic xu xij rib che.
13 I ángel xu bij che:
—A-Zacarías,
ma xij awib.
I Dios u tom wach a tzʼonom che.
Yet ruʼ awixokil ati Wet ca qʼuiji jun iwacʼal.
Are qui coj u bi,
chi ya pu bi,
a-Wan.
14 Yet cat quicot na;
lic ʼo ni quicotemal awuʼ.
Xak je qʼui i winak que quicot na are calaxic,
15 man i a cʼojol-le,
nim u patan che i Dios.
Ire-le n-cu tij ti víno,
n-cu tij ti awarient.
Ire,
lic pa ralaxbal lok ucʼam na rumal u Tewal i Dios.
16 Rumal u cʼutunic ire,
je qʼui aj Israel winak quiqui jek tan chic qui cojonic che i Dios;
quiqui ʼan tan chic Cajwal che.
17 Ire ca nabeaj na chuwach i Tolque chi ca cʼunic.
Pacha u nojbal i mam Elías ujer,
queje ni u nojbal ire;
xak pacha i ʼo puʼab i mam Elías,
xak queje i ʼo na puʼab ire.
Ire cu chomarsaj ni qui nojbal i achiab cuʼ i cacʼal.
Rumal ire,
niʼpa i n-quiqui coj ti Dios,
quiqui jek ni u tayic qui tzij i ʼo qui noʼoj rumal i Dios.
Queje cu ʼan ire ile,
yijbal que i winak,
are ya ca cʼun i Cajwal.
(Queje ile xu bij i ángel.)
18 I mam Zacarías xu bij che:
—¿Wach i retamaxic quin ʼan yin?
Man yin in rij chic;
xak i wixokil rij chic —xu bij.
19 I ángel xu laʼ u wach che:
—Yin in ángel Gabriel,
chi in u takon i Dios.
Lic ruʼ ire in petnak wi.
Xin u tak lok,
col in bij i ʼutz laj tzij-i chawe.
20 Xui-ri,
yet n-ca coj taj wach i quin bij chawe,
rumal-i cat memer na.
N-cat chʼaw ta chic cʼa calax ni awacʼal.
Wach in bim chawe,
yet cawil na are cu rik i ʼij chi u chʼobom i Dios —xu bij i ángel che.
21 I winak coyʼem i relic i mam Zacarías pa rachoch i Dios;
lic xqui bisoj man naj xbaytajic.
22 Are xel lok,
n-quel ta chic u chʼawbal.
Are ʼuri ique xquetamaj chi rilom jun nim laj ʼil chila pa cuárto naj u ʼij,
pa rachoch i Dios.
Ire toʼ u ʼab chic cu cʼut chique,
man n-quel tu chʼawbal.
23 Are xqʼuis i ʼij re u patan,
xa ʼe chi rachoch.
24 Xoʼon panok,
xqʼuiji i yobil chirij i ati Wet chi rixokil;
i ixok,
joʼob icʼ n-xel ta chi rachoch;
lic ca quicotic xu bij pu cʼux:
25 “I Kajwal Dios cu ya na jun wacʼal chwe.
Queje xu ʼan ni ile chwe tobal we.
Xresaj in qʼuix chiquiwach i winak,”
xu bij.
Wach i xu bij i ángel che i ralaxbal i Jesus
26 Che i wakib icʼ,
i Dios xu tak li ángel Gabriel che i tinimit Nazaret chi u cwenta i jyub Galiléa.
San Lucas 1.26-56
27 Xu tak bi ruʼ jun ʼapoj ali,
al-Mariy u bi,
que u bij che wach cu ʼan ni Dios che.
I ali-le,
ya u yom chic u tzij che jun achi,
ma Jose u bi,
chi ca cʼuli ruʼ.
I ma Jose-le,
u muk u xiquin can i ujer ʼatol tzij mam David.
28 Xoc i ángel pa ʼo wi i al-Mariy,
y xu ya rutzil u wach.
Xu bij che:
—¡Chat quicotok!
¡ʼUtz awe yet!
I kajwal Dios lic ʼo awuʼ.
Nim ni ʼutz cu ya i Dios pawi yet chiquiwach i juban ixokib —xu bij i ángel che.
29 I al-Mariy,
are xril i ángel,
lic xu bisoj i tzij chi xbix che;
xu chʼob pu cʼux wuchac queje xu bij i ángel ile che.
30 Rumal-i,
i ángel xu bij:
—Ma xij awib al-Mariy;
i Dios,
nim ni rutzil u cʼux chawe.
31 Chatapeʼ,
ca pe i yobil chawij;
ca qʼuiji jun awacʼal;
y ca ya pu bi:
A-JESUS.
32 Coʼon panok,
nim ni u ʼij;
ca bix na che chi u Cʼojol i Dios chi ʼAtz u ʼIj.
I Kajwal Dios cu ya puʼab pacha u ʼatbal tzij i u mam,
mam David ujer.
33 Ire cu ʼat na tzij piquiwi i aj Israel winak queʼe ʼij sak chirij;
i u ʼatbal tzij n-tu qʼuisic.
(Queje ile xu bij i ángel.)
34 I al-Mariy xu bij che:
—¿Wach u ʼonquil ʼuri?
Yin n-ta achi qʼuijinak wuʼ —xu bij.
35 I ángel xu bij che:
—I u Tewal i Dios ca cʼun na pawi yet;
i u choʼab i Dios chi ʼAtz u ʼIj ca kaj nali pawi.
Rumal ʼuri i ral acʼal chi calaxic,
lic ʼo na re i Dios che.
Lic u Cʼojol i Dios ca bix na che.
36 Xak i awachalal,
ati Wet,
i Dios u ʼanom jun milágro che;
ya xqʼuiji yobil chirij tupu rij chic.
Quiqui bij i winak chi n-calan taj,
xui-ri,
wakib icʼ ʼo chic chirij.
37 Queje ile u ʼanom i Dios che,
man i Dios ʼis ronojel ca tiqui che —xu bij i ángel.
38 I al-Mariy xu bij:
—Lic in ʼo puʼab i Kajwal Dios;
chu ʼana na chwe pacha a bim chwe —xu bij.
Are ʼuri xa ʼe i ángel.
I al-Mariy xa ʼe bin ruʼ i tit Wet
39 Xoʼon chupan jubiʼ,
che tak i ʼij-le,
i al-Mariy xa ʼec;
xu bisoj bi u be,
xa ʼe che jun tinimit chujyub,
u cwenta i Judéa.
40 Are xupon chila,
xoc pa rachoch i mam Zacarías y xu tioxij i tit Wet.
41 Ire,
are xu ta chi xtioxix rumal i al-Mariy,
i acʼal xu yin rib pu chʼacul,
xak xcʼun i u Tewal i Dios puwi i tit Wet.
42 Are ʼuri,
co xchʼawic y xu bij che i al-Mariy:
—I Dios,
nim ni ʼutz u yom pawi chiquiwach niʼpa ixokib,
xak nim i ʼutz cu ya na puwi awacʼal.
43 Nim ni a ʼij yet chin wach yin,
n-ca majaw ta chwe chi yet xat cʼun chin solixic,
man at u chuch i Kajwal.
44 Wetaʼam,
ʼo ni u ʼij awacʼal,
man are xin a tioxij,
i wacʼal chi ʼo pin chʼacul,
xu yin rib rumal i quicotemal.
45 ʼUtz awe yet man xa cojo chi i Kajwal Dios cu ʼan na pacha u bim chawe —xu bij.
46 Teʼuri,
xu bij i al-Mariy:
—Yin,
ronojel in cʼux,
lic quin coj u ʼij i Kajwal Dios.
47 I wanima yin lic ca quicot rumal i Dios Tolwe.
48 Yin n-nim ti in ʼij,
xui-ri i Dios xu ya i ʼutz pinwi,
tupu xa in rajchac ire.
Are ʼo wi woʼor,
ronojel ʼij sak,
conojel i winak quiqui bij na chi Dios nim i ʼutz u yom chwe.
49 Queje quiqui bij ni ique ile,
man i Dios chi ʼAtz u Choʼab,
nim ni ʼutz u ʼanom chwe.
Lic nim u ʼij u bi.
50 Ire nic are wi cril toʼbal qui wach niʼpa i winak quiqui xij quib chuwach;
queje u ʼanom ile chique i katit ka mam;
xak queje cu ʼan ile chique i ka muk ka xiquin,
we quiqui xij quib chuwach.
51 Ruʼ i nim laj u choʼab,
nim i u ʼanom;
u kajsam qui ʼij niʼpa i quiqui ʼan nim che quib,
man quiqui na ique ʼo qui nojbal.
52 Ire resam i nimak tak ʼatol tzij che qui patan;
i niʼpa i n-ti qui ʼij,
ire xu ya qui ʼij.
53 Niʼpa i que numic,
nim i ʼutz u yom chique;
xui-ri i beyomab,
lic n-ta xu ya chique.
54 Xoj u to yoj oj aj Israel,
chi oj rajchac ire;
xcʼun chu cʼux chi cril toʼbal ka wach.
55 Xu ʼan na pacha u bim can chique i katit ka mam,
che mam Abraham,
xak chique i u muk u xiquin queʼe ʼij sak chiquij.
(Queje ile xu bij i al-Mariy.)
56 Ire xcanaj ruʼ i tit Wet colo oxib icʼ,
teʼuri xtzalij chi rachoch.
Wach i ralaxbal i a-Wan
57 I tit Wet,
are xu rik u ʼij,
xiwajic;
xqʼuiji jun racʼal,
ral ala.
San Lucas 1.57-80
58 Niʼpa i je ʼo chirij chuwach,
xak niʼpa i rachalal,
ique xqui ta chi nim ni rutzil u cʼux i Kajwal Dios oʼonom che;
ʼis xe ʼe quicot ruʼ.
59 Are xtzʼakat i wajxakib ʼij,
xe ʼe chu cojic i retala que i aj Israel winak che u chʼacul i acʼal.
Cacaj ique quiqui ya pu bi,
a-Zacarías,
pacha i u bi u kajaw.
60 I u chuch xu bij:
—N-are taj.
I u bi:
a-Wan —xu bij.
61 —¿Wuchac ʼuri?
—xqui bij che—.
Mi jun chique awachalal ʼo i u bi queje ile —xe cha.
62 Ique teʼuri xqui tzʼonoj che u kajaw ruʼ qui ʼab wach u bi craj cu ya che.
63 Are ʼuri i u kajaw xu tzʼonoj chʼakap wuj chique,
man cu tzʼibaj chuwach.
“A-Wan u bi,”
xu tzʼibaj.
Conojel xqui bisoj che,
wach i quilom.
64 Are ʼuri i mam Zacarías juntir xel chic u chʼawbal;
xu jek chʼaʼatic y xu bij u ʼij i Dios.
65 Niʼpa i je aj chirij chuwach lic xqui bisoj.
Xel u tzijol chuwi tak jyub re i Judéa:
i winak ʼis xqui lapo wach i xa ʼanic.
66 Niʼpa i winak chi xe taw ile,
xe oc chi chʼobonic che,
y xqui tzʼonoj chiquiwach:
—¿Bi chi acʼalil ile?
¿Wach nawi u patan?
—xqui bij.
Queje ile xqui bij,
man ʼalaj chi i Kajwal Dios lic ʼo ruʼ.
Wach u cojic u ʼij i Dios xu ʼan i mam Zacarías
67 I mam Zacarías,
chi u kajaw i a-Wan,
xcʼun i u Tewal i Dios puwi,
y xu jek ʼuri u bixquil i tzij-i:
68 Chaka bij u ʼij i Kajwal Dios,
chi ka Dios oj aj Israel winak;
ire xoj ol u to ni yoj,
chi oj u winak ire;
u tojom i kelsaxic chi sak.
69 U yom jun Tolke chi nim u choʼab;
ire-le,
u muk u xiquin can i mam David,
chi lic rajchac i Dios ujer.
70 Queje ile u bim canok chi cu ʼan na;
lic ujer queje ile xu bij chique i je u loʼlaj ajbil u tzij.
71 Ire xu bij chi coj u to na chiquiwach i je aj chʼoʼoj chikij,
coj u to na chiquiwach niʼpa i tzel coj quilo.
72 Queje ile u ʼanom chake,
man queje ile u bim can chique i katit ka mam rumal i rutzil u cʼux.
Queje ile u ʼanom chake man n-cu sach ta chu cʼux wach i trat u ʼanom can cuʼ ique ujer.
73 I trat-le,
i Dios lic xu bij che i ka mam,
mam Abraham,
chi cu ʼan na.
74 Xu bij chi coj resaj piquiʼab i je aj chʼoʼoj chikij man ʼutz n-caka xij ta kib chu ʼanic ka patan che ire;
75 xak caka ʼan ka patan chirij,
lic oj chʼam,
lic oj ʼutz chuwach,
niʼpa i ʼij re i ka cʼaslemal.
(Queje ile xu bij i mam Zacarías;
teʼuri xu bij che i acʼal:)
76 Xak yet,
ral wacʼal,
quiqui bij ni winak chi yet at ajbil u tzij i Dios chi ʼAtz u ʼIj.
Queje quiqui bij na chawe,
man cat nabeaj chuwach i Kajwal,
que a yijba i winak chu tayic u tzijb.
77 Yet ca cʼut na chique i je re ire chi ʼo ni sachbal qui mac,
ʼelsabal-que chi sak.
78 I ka Dios cʼax coj u naʼo,
lic cril toʼbal ka wach;
rumal ile,
cu tak na li jun aj chicaj;
i u cʼunic,
pacha coʼon i sak re u sakirbal.
79 Ire cu cʼam na li sak chique i je ʼo pa ʼekum;
cu cʼam li sak chique i quiqui xij quib che i camic.
Coj u cʼam bi pa ʼo wi i quicotemal.
(Queje ile xu bij i mam Zacarías.)
80 I acʼal,
chi a-Wan,
ca tijin u qʼuiyic,
xak ca tijin u qʼuiyic u cubibal u cʼux che i Dios.
Are achi chic,
xa ʼe jekel che i jyub tzʼinilic.
Chila xqʼuiji wi cʼa xu rik ni ʼij re u cʼutic rib chique i aj Israel winak.