﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:08,620
E Isu i vahilolo e huriki ala kupo.

2
00:00:08,620 --> 00:00:11,840
I kupo hateka e huriki ri murimuri vona,

3
00:00:11,840 --> 00:00:15,240
ri rangi e huriki a murimuri ne Ioanes.

4
00:00:15,240 --> 00:00:19,140
Pali e Isu i uka ma ia a viri i vahilolo ria.

5
00:00:19,140 --> 00:00:22,780
E huriki a murimuri vona ri vahilolo ria.

6
00:00:22,780 --> 00:00:30,280
Na tahuna e Isu i lohoka vona e huriki a Pariseo ri matai e huriki ala kupo ri ramaia,

7
00:00:30,280 --> 00:00:32,800
lakea i pe a tanga e Iudea,

8
00:00:32,800 --> 00:00:37,080
i hamule tabu o Galili turana e huriki a murimuri vona.

9
00:00:37,080 --> 00:00:40,660
A dala ri ramaia i polo o Samaria.

10
00:00:40,660 --> 00:00:46,720
Na kuru haro ri bele na tanga tara o Samaria ni gale e Sikar,

11
00:00:46,720 --> 00:00:52,260
tabukoi na malala e Iakop i habia hosi ne tuna e Iosep.

12
00:00:52,260 --> 00:00:56,900
A lomu tara e Iakop i kelia hosi i tabuli vonga.

13
00:00:56,900 --> 00:00:59,380
E Isu i malulu a tuhana,

14
00:00:59,380 --> 00:01:02,260
lakea i made puru na dahana lomu.

15
00:01:02,260 --> 00:01:08,700
Pali e huriki a murimuri vona ri lakea na tanga dagi ri gi kona a maki ni kani ne ria.

16
00:01:08,700 --> 00:01:13,160
Muri a ngatavine tara o Samaria i valai ta ge kiru a naru,

17
00:01:13,160 --> 00:01:15,700
lakea e Isu i nongi a naru vona,

18
00:01:15,700 --> 00:01:16,680
i ta maea,

19
00:01:16,680 --> 00:01:19,320
“O habi nau ranga naru ga ninu.”

20
00:01:19,320 --> 00:01:22,180
Lakea a ngatavine o Samaria i takia e Isu,

21
00:01:22,180 --> 00:01:23,120
i ta maea,

22
00:01:23,120 --> 00:01:25,380
“I navai o nongi a naru nau?

23
00:01:25,380 --> 00:01:29,960
Ioe a bakovi o Iuda pali iau a ngatavine o Samaria.”

24
00:01:29,960 --> 00:01:34,600
(E huriki a Iuda ri vatepu e huriki a Samaria.)

25
00:01:34,600 --> 00:01:36,980
Lakea e Isu i koli a ngavana,

26
00:01:36,980 --> 00:01:38,020
i ta maea,

27
00:01:38,020 --> 00:01:41,700
“Ioe bara o lohoka na maki a Vure i habi tavula,

28
00:01:41,700 --> 00:01:44,760
bara o lohoka vona a viri i nongi a naru vomu,

29
00:01:44,760 --> 00:01:48,440
bara o takia ge habia vomu a naru na nimahuri.”

30
00:01:48,440 --> 00:01:50,100
Lakea a ngatavine i koli,

31
00:01:50,100 --> 00:01:51,080
i ta maea,

32
00:01:51,080 --> 00:01:52,520
“Bakovi Dagi,

33
00:01:52,520 --> 00:01:55,020
a lovo i puru hateka,

34
00:01:55,020 --> 00:01:58,940
o uka a vidiru ni kiru a naru vona.

35
00:01:58,940 --> 00:02:02,160
Go bole vai a naru na nimahuri?

36
00:02:02,160 --> 00:02:06,380
O luhoi o dagi hateka na gare ne mia e Iakop?

37
00:02:06,380 --> 00:02:08,640
Hosi i kelia a lomu iea,

38
00:02:08,640 --> 00:02:10,460
i ninu a naru vona.

39
00:02:10,460 --> 00:02:11,980
E huriki e tuna,

40
00:02:11,980 --> 00:02:13,700
ria ranga ri ninu vona.

41
00:02:13,700 --> 00:02:15,500
A kabuna bulmakau,

42
00:02:15,500 --> 00:02:16,600
a sipsip vona,

43
00:02:16,600 --> 00:02:18,720
ria ranga ri ninu vona.”

44
00:02:18,720 --> 00:02:20,580
Lakea e Isu i koli,

45
00:02:20,580 --> 00:02:21,460
i ta maea,

46
00:02:21,460 --> 00:02:25,640
“E huriki ri ninua a naru iea bara ri marohu tabu.

47
00:02:25,640 --> 00:02:29,260
Pali e huriki ri ninua a naru iau a habi,

48
00:02:29,260 --> 00:02:31,340
i uka ma ri gi marohu tabu.

49
00:02:31,340 --> 00:02:37,760
Muholi hateka a naru iau a habi bara i bele manga a narubele i tua pololilo ne ria,

50
00:02:37,760 --> 00:02:40,940
i habi a nimahuri vaka­roro ne ria.”

51
00:02:40,940 --> 00:02:43,020
Lakea a ngatavine i takia,

52
00:02:43,020 --> 00:02:43,920
i ta maea,

53
00:02:43,920 --> 00:02:45,240
“Bakovi Dagi,

54
00:02:45,240 --> 00:02:47,100
o habia nau a naru iea,

55
00:02:47,100 --> 00:02:49,160
i uka ma ga marohu tabu,

56
00:02:49,160 --> 00:02:50,960
i uka ma ga valai,

57
00:02:50,960 --> 00:02:52,360
ga kiru tabu.”

58
00:02:52,360 --> 00:02:54,140
Lakea e Isu i takia,

59
00:02:54,140 --> 00:02:54,980
i ta maea,

60
00:02:54,980 --> 00:02:58,380
“O vano o tuli vilia e girihimu.”

61
00:02:58,380 --> 00:02:59,780
A ngatavine i koli,

62
00:02:59,780 --> 00:03:00,620
i ta maea,

63
00:03:00,620 --> 00:03:02,500
“A uka e girihigu.”

64
00:03:02,500 --> 00:03:04,260
Lakea e Isu i takia,

65
00:03:04,260 --> 00:03:05,220
i ta maea,

66
00:03:05,220 --> 00:03:06,660
“O ta muholi,

67
00:03:06,660 --> 00:03:08,280
o uka e girihimu.

68
00:03:08,280 --> 00:03:11,980
Pali i muholi a hini o tahoka e girihimu i lima,

69
00:03:11,980 --> 00:03:16,400
pali ra bakovi o made turana ngane i uka ma ia e girihimu.

70
00:03:16,400 --> 00:03:20,020
Ra ngava o taki ngane kunana i muholi hateka.”

71
00:03:20,020 --> 00:03:21,700
Lakea a ngatavine i koli,

72
00:03:21,700 --> 00:03:22,560
i ta maea,

73
00:03:22,560 --> 00:03:23,980
“Bakovi Dagi,

74
00:03:23,980 --> 00:03:25,580
a lohoka vomu ngane,

75
00:03:25,580 --> 00:03:26,900
ioe a propet.

76
00:03:26,900 --> 00:03:31,260
E huriki e tamane mia ri kavurikea a Vure na lolo iea.

77
00:03:31,260 --> 00:03:36,200
Pali mua e huriki a Iuda mu taki ta a tanga ni kavurikea a Vure vona,

78
00:03:36,200 --> 00:03:38,020
e Ierusalem kunana.”

79
00:03:38,020 --> 00:03:40,140
Lakea e Isu i vakalongoa,

80
00:03:40,140 --> 00:03:41,020
i ta maea,

81
00:03:41,020 --> 00:03:42,180
“Ngatavine,

82
00:03:42,180 --> 00:03:44,780
o longo.

83
00:03:44,780 --> 00:03:46,420
A parava bara i valai,

84
00:03:46,420 --> 00:03:52,020
i uka ma mu gu kavurikea e Tata na lolo iea o na tanga dagi e Ierusalem.

85
00:03:52,020 --> 00:03:57,420
Mua o huriki a Samaria mu kavurikea a viri i uka ma mu lohoka vona.

86
00:03:57,420 --> 00:04:00,380
Mia mi kavurikea a viri mi lohoka vona,

87
00:04:00,380 --> 00:04:04,320
a vuhuna a dala a Vure i korimule e huriki vona,

88
00:04:04,320 --> 00:04:08,020
i vakasiri polo ne mia e huriki a Iuda.

89
00:04:08,020 --> 00:04:11,000
Pali a parava bara i valai,

90
00:04:11,000 --> 00:04:12,180
i valai pali,

91
00:04:12,180 --> 00:04:15,140
e huriki ri kavurike muholi e Tata,

92
00:04:15,140 --> 00:04:17,840
ri gi kavurikea muholi na hatene ria,

93
00:04:17,840 --> 00:04:23,440
a vuhuna e Tata i ngaru hateka e huriki a bakovi maea ri gi kavurikea.

94
00:04:23,440 --> 00:04:25,780
A Vure ia a hanu.

95
00:04:25,780 --> 00:04:28,040
E huriki ri ngaru ni kavurikea,

96
00:04:28,040 --> 00:04:30,360
ri gi kavurikea na hatene ria,

97
00:04:30,360 --> 00:04:32,060
na naro muholi.”

98
00:04:32,060 --> 00:04:34,440
Lakea a ngatavine i ta maea,

99
00:04:34,440 --> 00:04:40,740
“A lohoka vona a Mesaia (a viri ni gale e Kristo) bara i valai.

100
00:04:40,740 --> 00:04:45,160
Na tahuna i valai bara i tuveve polo ne hita a maki lobo.”

101
00:04:45,160 --> 00:04:47,320
Muri e Isu i vakalongoa,

102
00:04:47,320 --> 00:04:51,200
“Iau kunana ra viri a ta turamu ngane.”

103
00:04:51,200 --> 00:04:55,640
E Huriki a Murimuri Ri Bele Mule ne Isu

104
00:04:55,640 --> 00:04:57,840
E Isu i ta lobo,

105
00:04:57,840 --> 00:05:00,440
lakea e huriki a muri­muri ri hamule,

106
00:05:00,440 --> 00:05:04,020
ri turutu vona e Isu i ta turana ngatavine.

107
00:05:04,020 --> 00:05:07,180
Pali i uka tara ne ria ge nanea,

108
00:05:07,180 --> 00:05:09,120
“A ra o ngarua?”

109
00:05:09,120 --> 00:05:12,740
o “I navai o ta turana ngatavine iea?”

110
00:05:12,740 --> 00:05:16,140
Ngane a ngatavine i ru purua a ulo na naru,

111
00:05:16,140 --> 00:05:17,780
i hamule lakea na tanga,

112
00:05:17,780 --> 00:05:18,900
i vakalongo e huriki,

113
00:05:18,900 --> 00:05:19,920
i ta maea,

114
00:05:19,920 --> 00:05:21,140
“Mu valai,

115
00:05:21,140 --> 00:05:25,440
mu masia a bakovi i vakalongo iau vona a vilo lobo a rata hosi.

116
00:05:25,440 --> 00:05:27,420
Ra bakovi iea,

117
00:05:27,420 --> 00:05:29,980
ma ge ia e Kristo.”

118
00:05:29,980 --> 00:05:32,920
E huriki a bakovi a ngatavine ri malaga,

119
00:05:32,920 --> 00:05:35,340
ri lakea na lomu ri gi masia.

120
00:05:35,340 --> 00:05:37,260
I uka ma ri bele ma,

121
00:05:37,260 --> 00:05:39,600
e huriki a murimuri vona ri ta maea,

122
00:05:39,600 --> 00:05:40,740
“Mari ni tovo,

123
00:05:40,740 --> 00:05:41,940
o kani.”

124
00:05:41,940 --> 00:05:43,540
Pali e Isu i koli,

125
00:05:43,540 --> 00:05:44,400
i ta maea,

126
00:05:44,400 --> 00:05:48,360
“A tahoka a maki ni kani i uka ma mu lohoka vona.”

127
00:05:48,360 --> 00:05:49,860
Muri ri vata,

128
00:05:49,860 --> 00:05:50,920
ri ta maea,

129
00:05:50,920 --> 00:05:54,740
“Ma ge tahoka pali tara viri ge habi a maki ni kani vona.”

130
00:05:54,740 --> 00:05:56,700
Pali e Isu i taki ria,

131
00:05:56,700 --> 00:05:57,240
i ta maea,

132
00:05:57,240 --> 00:05:59,600
“A Vure i rudu iau a valai.

133
00:05:59,600 --> 00:06:02,700
A ngaru ni muri mai a ningaru vona,

134
00:06:02,700 --> 00:06:05,700
a ngaru ni vakalobo a maka leho vona.

135
00:06:05,700 --> 00:06:08,820
A rabu iea i manga a maki ni kani nau.”

136
00:06:08,820 --> 00:06:10,840
E Isu i ta maea tabu,

137
00:06:10,840 --> 00:06:12,460
“E huriki ri ta maea,

138
00:06:12,460 --> 00:06:14,740
‘I tahoka a keva i va i tabana,

139
00:06:14,740 --> 00:06:16,120
bara si mirio.’

140
00:06:16,120 --> 00:06:17,960
Pali iau a taki mua,

141
00:06:17,960 --> 00:06:20,660
mu matapara mu matai a maka hania!

142
00:06:20,660 --> 00:06:23,240
Ri moro pali ni gi mirio.

143
00:06:23,240 --> 00:06:27,480
Ngane a bakovi ni mirio i bole pali a mapana,

144
00:06:27,480 --> 00:06:32,480
i vakatubu pali ni mirio a maki ni kani na nimahuri vakaroro.

145
00:06:32,480 --> 00:06:34,560
Lakea a bakovi ni mirio,

146
00:06:34,560 --> 00:06:35,940
a bakovi ni varo,

147
00:06:35,940 --> 00:06:38,180
bara ru pitei varago.

148
00:06:38,180 --> 00:06:40,280
Ra bokona ngava,

149
00:06:40,280 --> 00:06:41,300
‘I varo tara,

150
00:06:41,300 --> 00:06:42,460
i mirio tara,’

151
00:06:42,460 --> 00:06:44,160
i muholi hateka.

152
00:06:44,160 --> 00:06:48,620
A rudu mua mu gu mirio vona a hania i uka ma mu varoa,

153
00:06:48,620 --> 00:06:50,780
i uka ma mu matakaria.

154
00:06:50,780 --> 00:06:53,800
I ranga e huriki ri leho hateka vona,

155
00:06:53,800 --> 00:06:58,280
pali mua mu mirio a kanena leho ne ria.”

156
00:06:58,280 --> 00:07:03,040
E Huriki a Samaria Ri Luhoi Torea e Isu

157
00:07:03,040 --> 00:07:08,020
E huriki a Samaria ala kupo na tanga iea ri luhoi torea e Isu,

158
00:07:08,020 --> 00:07:10,640
a vuhuna a ngatavine i taki ria,

159
00:07:10,640 --> 00:07:11,800
i ta maea,

160
00:07:11,800 --> 00:07:15,120
“I vakalongo iau vona a vilo lobo a rata hosi.”

161
00:07:15,120 --> 00:07:18,360
Lakea na tahuna e huriki a Samaria ri valai vona,

162
00:07:18,360 --> 00:07:21,140
ri takia ge made taro turane ria.

163
00:07:21,140 --> 00:07:24,520
Lakea i made turane ria na parava i rua.

164
00:07:24,520 --> 00:07:29,440
E huriki ala kupo tabu ri luhoi torea na tahuna ri longo a ngavana.

165
00:07:29,440 --> 00:07:31,020
Muri ri takia a ngatavine,

166
00:07:31,020 --> 00:07:32,220
ri ta maea,

167
00:07:32,220 --> 00:07:34,520
“I muga mi luhoi torea e Isu,

168
00:07:34,520 --> 00:07:36,320
a vuhuna o taki mia.

169
00:07:36,320 --> 00:07:41,560
Pali ngane mi luhoi torea a vuhuna mi longo a ngavana na tuline mia.

170
00:07:41,560 --> 00:07:44,740
Ngane mi lohoka vona i muholi hateka,

171
00:07:44,740 --> 00:07:49,520
a bakovi iea a bakovi ge korimule e huriki na malala.”

