﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:11,260
Y xuꞌej cꞌa ri Jesús chica ri achiꞌaꞌ ri cꞌo quikꞌij chiquicajol ri israelitas ri xaꞌniman richin:

2
00:00:11,260 --> 00:00:13,500
Xa ixreꞌ ntiꞌan siempre ri xinꞌej,

3
00:00:13,500 --> 00:00:16,180
can xquixuoc ketzij nu-discípulos.

4
00:00:16,180 --> 00:00:18,220
Xtivatamaj chica ri ketzij,

5
00:00:18,220 --> 00:00:20,460
y ri ketzij xtuꞌon libres chiva.

6
00:00:20,460 --> 00:00:22,260
Y ri vinak reꞌ xquiꞌej:

7
00:00:22,260 --> 00:00:25,140
Ojreꞌ oj rumáma can ri Abraham,

8
00:00:25,140 --> 00:00:28,380
y rumareꞌ man jun bꞌay oj-acunak esclavos.

9
00:00:28,380 --> 00:00:31,460
¿Karruma naꞌej chika chi xkujiel libres?

10
00:00:31,460 --> 00:00:33,740
Pero ri Jesús xuꞌej chica:

11
00:00:33,740 --> 00:00:35,100
Can ketzij,

12
00:00:35,100 --> 00:00:36,860
ketzij ri niꞌej chiva,

13
00:00:36,860 --> 00:00:39,220
chi quinojiel vinak ri niquiꞌan pecado,

14
00:00:39,220 --> 00:00:41,500
can iru-esclavo ri pecado.

15
00:00:41,500 --> 00:00:43,980
Y xa jun vinak ru-esclavo ri pecado,

16
00:00:43,980 --> 00:00:46,060
man xticꞌujieꞌ ta riqꞌuin ri Dios.

17
00:00:46,060 --> 00:00:48,220
Pero ri jun ri ralcꞌual ri Dios,

18
00:00:48,220 --> 00:00:50,460
can xticꞌujieꞌ riqꞌuin richin nojiel tiempo.

19
00:00:50,460 --> 00:00:51,100
Rumareꞌ,

20
00:00:51,100 --> 00:00:54,820
xa ri Rucꞌajuol ri Dios nuꞌon chiva chi ix libres,

21
00:00:54,820 --> 00:00:56,700
can ketzij chi ix libres.

22
00:00:56,700 --> 00:00:59,900
Inreꞌ vataꞌn chi ix rumáma can ri Abraham,

23
00:00:59,900 --> 00:01:03,860
pero ixreꞌ xa nticanuj chica manera ntiꞌan chi nquiniquimisaj.

24
00:01:03,860 --> 00:01:09,300
Reꞌ nucꞌut chi ixreꞌ man iyoꞌn ta lugar cha ri nuchꞌabꞌal chi acunak ta riqꞌuin ivánima.

25
00:01:09,300 --> 00:01:10,900
Nojiel ri nitzijuoj inreꞌ,

26
00:01:10,900 --> 00:01:14,100
can ja ri Nataꞌ cꞌutuyun-pa chinoch.

27
00:01:14,100 --> 00:01:14,660
Quireꞌ jeꞌ ixreꞌ,

28
00:01:14,660 --> 00:01:16,300
nojiel ri ntiꞌan,

29
00:01:16,300 --> 00:01:18,820
riqꞌuin ri itataꞌ ivaxan-ve.

30
00:01:18,820 --> 00:01:20,700
Y ijejeꞌ xquiꞌej cha ri Jesús:

31
00:01:20,700 --> 00:01:23,380
Ja ri Abraham ri katataꞌ ojreꞌ,

32
00:01:23,380 --> 00:01:24,060
xaꞌchaꞌ.

33
00:01:24,060 --> 00:01:26,020
Y ri Jesús xuꞌej chica:

34
00:01:26,020 --> 00:01:28,020
Xa ta ix rumáma can ri Abraham,

35
00:01:28,020 --> 00:01:31,140
can ta ntiꞌan ri otz ri incheꞌl xuꞌon jajaꞌ.

36
00:01:31,140 --> 00:01:37,700
Pero ixreꞌ xa nticanuj chica manera ntiꞌan chi nquiniquimisaj inreꞌ ri nitzijuoj ri ketzij chiva;

37
00:01:37,700 --> 00:01:39,940
ri ketzij ri vaxan-pa riqꞌuin ri Dios.

38
00:01:39,940 --> 00:01:44,260
Ri Abraham man xuꞌon ta incheꞌl ri ntiꞌan ixreꞌ vacame.

39
00:01:44,260 --> 00:01:46,100
Ixreꞌ xa ja ri nuꞌon ri itataꞌ,

40
00:01:46,100 --> 00:01:47,180
xa jareꞌ ri ntiꞌan,

41
00:01:47,180 --> 00:01:48,460
xchaꞌ ri Jesús chica.

42
00:01:48,460 --> 00:01:49,940
Y ijejeꞌ xquiꞌej cha:

43
00:01:49,940 --> 00:01:52,100
Ojreꞌ kataꞌn roch ri Katataꞌ.

44
00:01:52,100 --> 00:01:53,940
Y joꞌc Jun ri Katataꞌ,

45
00:01:53,940 --> 00:01:55,020
y reꞌ ja ri Dios,

46
00:01:55,020 --> 00:01:55,740
xaꞌchaꞌ.

47
00:01:55,740 --> 00:01:57,780
Ri Jesús xuꞌej chica ri vinak reꞌ:

48
00:01:57,780 --> 00:02:00,140
Xa ta ja ri Dios ri Itataꞌ,

49
00:02:00,140 --> 00:02:01,740
can ta nquinivajoꞌ;

50
00:02:01,740 --> 00:02:04,900
ruma inreꞌ riqꞌuin ri Dios in-patanak-ve.

51
00:02:04,900 --> 00:02:09,420
Jajaꞌ ri takayuon-pa vichin y man nuyuon ta inreꞌ xipa choch-ulief.

52
00:02:09,420 --> 00:02:13,500
¿Karruma ixreꞌ man niꞌka ta pan iveꞌ (man ntiꞌan ta entender) ri niꞌej chiva?

53
00:02:13,500 --> 00:02:16,420
Ruma man ntivajoꞌ ta ntivaxaj ri nutzij.

54
00:02:16,420 --> 00:02:20,180
Ri itataꞌ ixreꞌ ja ri diablo y can ix richin jajaꞌ;

55
00:02:20,180 --> 00:02:21,740
y ja ri nika choch jajaꞌ,

56
00:02:21,740 --> 00:02:24,020
jareꞌ ri ntivajoꞌ ntiꞌan.

57
00:02:24,020 --> 00:02:26,740
Ri diablo can pa rutzꞌucbꞌal-pa niquimisan.

58
00:02:26,740 --> 00:02:29,140
Man xcꞌujieꞌ ta chupan ri ketzij,

59
00:02:29,140 --> 00:02:31,540
ruma man jun ketzij cꞌo riqꞌuin.

60
00:02:31,540 --> 00:02:33,260
Xa tzꞌakoy-tzij.

61
00:02:33,260 --> 00:02:36,100
Can quitataꞌ quinojiel ri i-tzꞌakoy-tzij.

62
00:02:36,100 --> 00:02:38,660
Y inreꞌ ruma niꞌej ri ketzij chiva,

63
00:02:38,660 --> 00:02:41,300
ixreꞌ man nquininimaj ta.

64
00:02:41,300 --> 00:02:45,140
¿Chica chivach ixreꞌ niꞌeꞌn-pa chuva chica pecado i-nubꞌanun?

65
00:02:45,140 --> 00:02:47,700
Y xa joꞌc ri ketzij ri niꞌej,

66
00:02:47,700 --> 00:02:50,620
¿karruma man nquininimaj ta?

67
00:02:50,620 --> 00:02:52,380
Ruma ri richin ri Dios,

68
00:02:52,380 --> 00:02:55,100
nraꞌxaj ri nuꞌej ri ruchꞌabꞌal.

69
00:02:55,100 --> 00:02:57,220
Pero ixreꞌ man quireꞌ ta ntiꞌan,

70
00:02:57,220 --> 00:02:59,260
ruma man ix richin ta ri Dios,

71
00:02:59,260 --> 00:03:00,580
xchaꞌ ri Jesús.

72
00:03:00,580 --> 00:03:04,140
Y ri achiꞌaꞌ ri cꞌo quikꞌij chiquicajol ri israelitas xquiꞌej cha ri Jesús:

73
00:03:04,140 --> 00:03:06,580
Can ketzij ri kaꞌeꞌn chavij,

74
00:03:06,580 --> 00:03:12,060
chi atreꞌ xa at jun vinak ri at aj-Samaria y cꞌo itziel espíritu aviqꞌuin,

75
00:03:12,060 --> 00:03:12,580
xaꞌchaꞌ cha.

76
00:03:12,580 --> 00:03:15,220
Pero ri Jesús xuꞌej chica ri achiꞌaꞌ reꞌ:

77
00:03:15,220 --> 00:03:18,460
Inreꞌ man jun itziel espíritu cꞌo viqꞌuin.

78
00:03:18,460 --> 00:03:20,580
Inreꞌ can ja ri Nataꞌ ri niyaꞌ rukꞌij,

79
00:03:20,580 --> 00:03:23,020
pero chivach ixreꞌ xa man quireꞌ ta.

80
00:03:23,020 --> 00:03:25,380
Ixreꞌ xa itziel nquixchꞌoꞌ chuvij.

81
00:03:25,380 --> 00:03:28,220
Inreꞌ man nicanuj ta chi ixreꞌ ntiyaꞌ nukꞌij,

82
00:03:28,220 --> 00:03:32,020
pero cꞌo Jun ri nrajoꞌ chi quinojiel ta vinak niquiyaꞌ nukꞌij.

83
00:03:32,020 --> 00:03:36,060
Y jajaꞌ jeꞌ xtibꞌano juzgar quichin ri man xtiquiꞌan ta quireꞌ.

84
00:03:36,060 --> 00:03:37,300
Can ketzij,

85
00:03:37,300 --> 00:03:38,860
ketzij ri niꞌej chiva,

86
00:03:38,860 --> 00:03:40,660
chi ri nunimaj ri nutzij,

87
00:03:40,660 --> 00:03:41,900
man xticon ta,

88
00:03:41,900 --> 00:03:43,020
xchaꞌ ri Jesús.

89
00:03:43,020 --> 00:03:46,460
Y ri achiꞌaꞌ ri cꞌo quikꞌij chiquicajol ri israelitas xquiꞌej cha ri Jesús:

90
00:03:46,460 --> 00:03:50,140
Vacame kataꞌn chi cꞌo itziel espíritu aviqꞌuin;

91
00:03:50,140 --> 00:03:53,340
ruma naꞌej chi chica ri ncaꞌniman ri achꞌabꞌal,

92
00:03:53,340 --> 00:03:55,220
man xcaꞌcon ta.

93
00:03:55,220 --> 00:03:58,860
Ri kamamaꞌ Abraham y ri profetas ojier can tiempo xaꞌcon.

94
00:03:58,860 --> 00:04:03,500
¿Cꞌo came más avakalien atreꞌ choch ri kamamaꞌ Abraham?

95
00:04:03,500 --> 00:04:04,820
¡Jajaꞌ xcon;

96
00:04:04,820 --> 00:04:09,180
quireꞌ jeꞌ ri profetas ri xaꞌcꞌujieꞌ ojier can tiempo xaꞌcon!

97
00:04:09,180 --> 00:04:12,300
¿Chica choj-iqꞌuin navajoꞌ naꞌan at junan?

98
00:04:12,300 --> 00:04:14,980
Y ri Jesús xuꞌej:

99
00:04:14,980 --> 00:04:16,780
Xa nuyuon inreꞌ niya-ka nukꞌij,

100
00:04:16,780 --> 00:04:18,540
man jun nicꞌatzin-ve.

101
00:04:18,540 --> 00:04:19,740
Pero inreꞌ,

102
00:04:19,740 --> 00:04:21,660
ja ri Nataꞌ niyoꞌn nukꞌij.

103
00:04:21,660 --> 00:04:24,340
Ri Nataꞌ jareꞌ ri ntiꞌej I-Dios cha.

104
00:04:24,340 --> 00:04:26,740
Y mesque ixreꞌ quireꞌ ntiꞌej cha,

105
00:04:26,740 --> 00:04:28,420
man ivataꞌn ta roch.

106
00:04:28,420 --> 00:04:30,380
Pero inreꞌ vataꞌn roch.

107
00:04:30,380 --> 00:04:33,300
Y xa niꞌej chi man vataꞌn ta roch ri Dios,

108
00:04:33,300 --> 00:04:35,900
nquinuoc jun tzꞌakoy-tzij incheꞌl ixreꞌ.

109
00:04:35,900 --> 00:04:40,180
Pero inreꞌ vataꞌn roch y niꞌan ri nuꞌej ri ruchꞌabꞌal.

110
00:04:40,180 --> 00:04:43,460
Ri Abraham ri ojier katataꞌ can xquicuot ránima,

111
00:04:43,460 --> 00:04:47,620
ruma rataꞌn chi xtutzꞌat ri tiempo antok inreꞌ xquipa choch-ulief.

112
00:04:47,620 --> 00:04:49,340
Y jajaꞌ xutzꞌat,

113
00:04:49,340 --> 00:04:50,380
y xquicuot ránima rumareꞌ,

114
00:04:50,380 --> 00:04:51,460
xchaꞌ ri Jesús.

115
00:04:51,460 --> 00:04:57,020
Jareꞌ antok ri achiꞌaꞌ ri cꞌo quikꞌij chiquicajol ri israelitas xquiꞌej cha ri Jesús:

116
00:04:57,020 --> 00:05:02,460
Atreꞌ cꞌa majaꞌ cincuenta ajunaꞌ y naꞌej chi atzꞌatuon ri kamamaꞌ Abraham.

117
00:05:02,460 --> 00:05:05,820
Pero ri Jesús xuꞌej chica ri achiꞌaꞌ reꞌ:

118
00:05:05,820 --> 00:05:06,900
Can ketzij,

119
00:05:06,900 --> 00:05:08,460
ketzij ri niꞌej chiva:

120
00:05:08,460 --> 00:05:11,340
Inreꞌ can incꞌo-ve antes que choch ri Abraham,

121
00:05:11,340 --> 00:05:12,220
xchaꞌ.

122
00:05:12,220 --> 00:05:15,740
Y ri achiꞌaꞌ reꞌ xaꞌbꞌaquisicꞌa-pa abꞌaj chi niquiqꞌuiak chirij.

123
00:05:15,740 --> 00:05:18,300
Pero ri Jesús xravaj-riꞌ chiquivach,

124
00:05:18,300 --> 00:05:22,500
y chiquicajol ri vinak xakꞌax-ve y xiel-pa ri pa templo,

125
00:05:22,500 --> 00:05:24,900
y xꞌa.

