﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:08,120
Ti rʉ̃mʉ busuri rʉ̃mʉ caãno,

2
00:00:08,120 --> 00:00:15,040
camasã ʉtabʉcʉra ape nʉgõãpʉ catuaricarã pʉame jĩcãã caãnia cũmua mena jãã capeñaatajere masĩñupã.

3
00:00:15,040 --> 00:00:19,400
Tunu bairoa Jesús jãã mena cʉ̃ caápériataje cʉ̃ãrẽ masĩcõãñupã.

4
00:00:19,400 --> 00:00:24,880
Tipaʉ beroaca aperã Tiberias macããna etayuparã na cũmuu mena,

5
00:00:24,880 --> 00:00:26,080
Jesure cʉ̃ macãrã.

6
00:00:26,080 --> 00:00:26,920
Bairi,

7
00:00:26,920 --> 00:00:27,760
Jesús Diore,

8
00:00:27,760 --> 00:00:29,000
“Jãã mena mʉ ñujãñuña,”

9
00:00:29,000 --> 00:00:30,760
cʉ̃ caĩ jẽnirĩcãrõ bero,

10
00:00:30,760 --> 00:00:34,200
capããrã camasã na capan ʉgaricaropʉ etayuparã.

11
00:00:34,200 --> 00:00:37,560
Bairo na capan ʉgaricapaʉpʉ etari bero,

12
00:00:37,560 --> 00:00:41,120
Jesús bairi jãã cʉ̃ cabuerã cʉ̃ãrẽ jãã bócaetiri,

13
00:00:41,120 --> 00:00:43,320
na cũmuupʉ etajãñuparã tunu.

14
00:00:43,320 --> 00:00:45,400
Bairo etajãã yua,

15
00:00:45,400 --> 00:00:48,160
jããtʉ Capernaupʉ atí acoásúpa Jesure macãráná.

16
00:00:48,160 --> 00:00:52,280
Bairo bairi jãã tʉpʉ pẽñaeta yua,

17
00:00:52,280 --> 00:00:54,520
atore bairo qũĩ jẽniñawã Jesure:

18
00:00:54,520 --> 00:00:56,600
—Jãã Quetiupaʉ,

19
00:00:56,600 --> 00:01:00,600
¿dope bairo bairi mʉ peñaetaáti ʉtabʉcʉra ati nʉgõãpʉre?

20
00:01:00,600 --> 00:01:02,980
—qũĩ jẽniñawã.

21
00:01:02,980 --> 00:01:04,760
Bairo na caĩjẽniñarõ tʉ̃go,

22
00:01:04,760 --> 00:01:06,200
atore bairo na ĩwĩ Jesús:

23
00:01:06,200 --> 00:01:08,400
—Cariapea mʉjãã ñiña:

24
00:01:08,400 --> 00:01:10,760
Yʉ caátijẽñorĩqũẽ pʉamerẽ,

25
00:01:10,760 --> 00:01:12,840
“¿Dope bairo ĩgaro to ĩñati?”

26
00:01:12,840 --> 00:01:15,640
ĩ tʉ̃goñarã mee yʉre mʉjãã macãrã atíupa.

27
00:01:15,640 --> 00:01:16,800
Pan,

28
00:01:16,800 --> 00:01:20,040
mʉjãã caʉgayapirique jʉ̃gori roque yʉre mʉjãã macãrã atíupa.

29
00:01:20,040 --> 00:01:23,360
Mʉjãã caʉgapee jeto meerẽ macãña.

30
00:01:23,360 --> 00:01:26,480
Ati yepa macããjẽ ʉgarique yoaro mee peticoaya.

31
00:01:26,480 --> 00:01:32,200
Mʉjããrẽ yʉ cajogarije yeri capetieti pũna pʉame roquere bʉtioro macãña.

32
00:01:32,200 --> 00:01:34,720
Tie pʉame niña capetietie majũ.

33
00:01:34,720 --> 00:01:35,440
Torecʉna,

34
00:01:35,440 --> 00:01:36,960
yʉ jowĩ yʉ Pacʉ Dios,

35
00:01:36,960 --> 00:01:39,480
“Caticõãninucũpeere camasãrẽ na mʉ jogʉ,”

36
00:01:39,480 --> 00:01:41,600
ĩ —na ĩwĩ Jesús.

37
00:01:41,600 --> 00:01:43,080
Bairo cʉ̃ caĩrõ tʉ̃gorã,

38
00:01:43,080 --> 00:01:45,400
atore bairo qũĩ jẽniñawã Jesure:

39
00:01:45,400 --> 00:01:48,240
—¿Dope bairo jãã átibujiocʉti,

40
00:01:48,240 --> 00:01:51,840
Dios cʉ̃ caátipeere cʉ̃ carotirore bairo átipeyogarã?

41
00:01:51,840 --> 00:01:54,000
Bairo na caĩjẽniñarõ tʉ̃go,

42
00:01:54,000 --> 00:01:55,960
atore bairo na ĩ nemowĩ Jesús:

43
00:01:55,960 --> 00:01:59,760
—Dios mʉjããrẽ cʉ̃ caátirotirije atore bairo niña:

44
00:01:59,760 --> 00:02:00,040
Yʉ,

45
00:02:00,040 --> 00:02:01,160
cʉ̃ cajoricʉ,

46
00:02:01,160 --> 00:02:05,960
yʉ yaye quetire cariape mʉjãã catʉ̃goʉsaro boyami —na ĩwĩ Jesús.

47
00:02:05,960 --> 00:02:08,160
Bairo cʉ̃ caĩrõ tʉ̃gorã,

48
00:02:08,160 --> 00:02:10,160
atore bairo qũĩ jẽniñanemowã Jesure:

49
00:02:10,160 --> 00:02:13,880
—¿Ñe ũnie átijẽñorĩqũẽrẽ jãã mʉ áti ĩñoʉati,

50
00:02:13,880 --> 00:02:17,880
mʉ yaye quetire cariape jãã catʉ̃goʉsaparore bairo ĩ?

51
00:02:17,880 --> 00:02:21,000
¿Dope bairije jããrẽ mʉ áti ĩñoʉati?

52
00:02:21,000 --> 00:02:24,720
Marĩ ñicʉ̃jãã ãnana desierto cayucʉmanopʉ ãna,

53
00:02:24,720 --> 00:02:28,600
ʉgarique maná cawãmecʉtiere ʉganucũñañupã.

54
00:02:28,600 --> 00:02:32,480
Dios yaye quetibʉjʉrica tutipʉ cʉ̃ã torea bairo quetibʉjʉya:

55
00:02:32,480 --> 00:02:37,000
“Dios pʉame ʉmʉrecóo macããjẽ ʉgarique pan ũnierẽ na jonucũñupĩ,”

56
00:02:37,000 --> 00:02:40,520
ĩña ti tutipʉ —qũĩwã Jesure to macããna.

57
00:02:40,520 --> 00:02:42,080
Bairo na caĩrõ,

58
00:02:42,080 --> 00:02:43,600
atore bairo na ĩwĩ Jesús:

59
00:02:43,600 --> 00:02:45,640
—Cariapea mʉjããrẽ ñiña:

60
00:02:45,640 --> 00:02:50,600
Moisés ãnacʉ̃ ʉgarique ʉmʉrecóo macããjẽrẽ marĩ ñicʉ̃jãã ãnanarẽ na joesupi.

61
00:02:50,600 --> 00:02:53,080
Yʉ Pacʉ pʉame roque na joyupi.

62
00:02:53,080 --> 00:02:58,360
Cʉ̃ã niñami ʉmʉrecóo macããjẽ ʉgariquere bairije caroa majũrẽ cajocõãninucũʉ̃.

63
00:02:58,360 --> 00:02:59,000
Yʉ,

64
00:02:59,000 --> 00:03:02,760
ʉmʉrecóopʉ caãnacʉ̃ ati yepapʉ Dios cʉ̃ cajoricʉ yʉ ãniña.

65
00:03:02,760 --> 00:03:03,400
Pan,

66
00:03:03,400 --> 00:03:07,480
Dios cʉ̃ cajorijere bairo yʉ ãniña ati ʉmʉrecóo macããna camasãrẽ.

67
00:03:07,480 --> 00:03:11,880
Yeri capetieti pũnarẽ cajoãcʉ̃ yʉ ãniña —na ĩwĩ Jesús.

68
00:03:11,880 --> 00:03:13,960
Bairo cʉ̃ caĩrõ tʉ̃gorã,

69
00:03:13,960 --> 00:03:15,840
bairo qũĩwã Jesure:

70
00:03:15,840 --> 00:03:17,000
—Jãã Quetiupaʉ,

71
00:03:17,000 --> 00:03:20,640
tie pan ũnierẽ jãã jonucũña —qũĩwã.

72
00:03:20,640 --> 00:03:22,600
Bairo na caĩrõ tʉ̃go,

73
00:03:22,600 --> 00:03:24,600
atore bairo na ĩnemowĩ Jesús tunu:

74
00:03:24,600 --> 00:03:25,200
—Yʉa,

75
00:03:25,200 --> 00:03:31,200
yʉ ãniña ʉgarique pããrẽ bairo caãcʉ̃ cacaticõãninucũrĩqũẽrẽ cajoãcʉ̃.

76
00:03:31,200 --> 00:03:35,240
Bairi ni ũcʉ̃ yʉtʉ caatígaʉ pʉame di rʉ̃mʉ ũno aʉatãmʉoetigʉmi.

77
00:03:35,240 --> 00:03:41,400
Tunu bairo ni ũcʉ̃ yʉ yaye quetire catʉ̃goʉsaʉ di rʉ̃mʉ ũno ñeme jipietigʉmi.

78
00:03:41,400 --> 00:03:47,680
Yʉre catʉ̃goʉsarã pʉamerẽ ñe ũnie na rʉsaetigaro na caãniʉseanipee caroa yeri cʉtaje,

79
00:03:47,680 --> 00:03:48,840
ĩgʉ ñiña.

80
00:03:48,840 --> 00:03:53,040
Mʉjãã pʉame roque yʉ caátiãnierẽ ĩñamirãcʉ̃ã,

81
00:03:53,040 --> 00:03:55,000
yʉ mena mʉjãã tʉ̃goñatutuaetiya.

82
00:03:55,000 --> 00:03:58,400
Tierea merẽ mʉjããrẽ yʉ quetibʉjʉ yaparomiña.

83
00:03:58,400 --> 00:04:00,720
Mʉjãã pʉame mʉjãã tʉ̃gogaetiya.

84
00:04:00,720 --> 00:04:08,880
Nipetiro yʉtʉ caatíparãrẽ mai yʉ Pacʉ pʉame na yeripʉ yʉtʉ na atítʉ̃goñao joroque na ásupi.

85
00:04:08,880 --> 00:04:11,080
Bairo cʉ̃ caátana yʉtʉ na caetaro,

86
00:04:11,080 --> 00:04:14,160
di rʉ̃mʉ ũno na boeticõã yʉ baietigʉ.

87
00:04:14,160 --> 00:04:14,520
Yʉa,

88
00:04:14,520 --> 00:04:16,760
ʉmʉrecóopʉ caatácʉ ati yepapʉ etari,

89
00:04:16,760 --> 00:04:18,520
yʉ caboro mee,

90
00:04:18,520 --> 00:04:19,280
yʉ Pacʉ,

91
00:04:19,280 --> 00:04:20,120
yʉre cajoricʉ,

92
00:04:20,120 --> 00:04:22,980
cʉ̃ caátirotiriquere áti acʉ́ yʉ baiwʉ.

93
00:04:22,980 --> 00:04:23,840
Yʉ Pacʉ,

94
00:04:23,840 --> 00:04:24,920
yʉre cajoricʉ,

95
00:04:24,920 --> 00:04:28,240
yʉ cʉ̃ caátiroticũrĩqũẽ atore bairo niña:

96
00:04:28,240 --> 00:04:31,760
Yʉ yarã nipetiro cʉ̃ cacũrĩcãrãrẽ yʉ canetõrõ boyami.

97
00:04:31,760 --> 00:04:35,640
Bairo bairi ati ʉmʉrecóo capetiro caãno,

98
00:04:35,640 --> 00:04:37,600
cariaricarã na caãnimiatacʉ̃ãrẽ,

99
00:04:37,600 --> 00:04:39,200
narẽ yʉ cacatioro boyami.

100
00:04:39,200 --> 00:04:40,580
Yʉ,

101
00:04:40,580 --> 00:04:41,000
Dios Macʉ̃,

102
00:04:41,000 --> 00:04:44,120
atore bairo yʉ caáto boyami yʉ Pacʉ:

103
00:04:44,120 --> 00:04:47,440
Nipetiro camasã yʉ caátiãnierẽ ĩñarĩ bero,

104
00:04:47,440 --> 00:04:52,280
yʉ yaye quetire cariape catʉ̃goʉsarã na cacaticõãninucũrõ átirotiyami.

105
00:04:52,280 --> 00:04:54,800
Bairo bairi ati ʉmʉrecóo capetiro caãno,

106
00:04:54,800 --> 00:04:57,160
cariacoatana na caãnimiatacʉ̃ãrẽ,

107
00:04:57,160 --> 00:05:01,920
narẽ yʉ catiogʉ tunu —na ĩ quetibʉjʉwĩ Jesús cʉ̃tʉ caãnarẽ.

108
00:05:01,920 --> 00:05:03,720
Bairo cʉ̃ caĩrõ tʉ̃gorã,

109
00:05:03,720 --> 00:05:06,520
judío majã quetiuparã pʉame cʉ̃ bʉsʉpai jʉ̃goyuparã.

110
00:05:06,520 --> 00:05:07,720
Jesús,

111
00:05:07,720 --> 00:05:11,120
“Ʉmʉrecóo macããcʉ̃ ʉgarique pan majũrẽ bairo caãcʉ̃ yʉ ãniña,”

112
00:05:11,120 --> 00:05:12,160
cʉ̃ caĩrĩjẽ jʉ̃gori,

113
00:05:12,160 --> 00:05:14,840
atore bairo ãmeo ĩ bʉsʉpai coteyuparã na majũ:

114
00:05:14,840 --> 00:05:16,240
—¿Ãnia,

115
00:05:16,240 --> 00:05:16,480
Jesús,

116
00:05:16,480 --> 00:05:18,000
José macʉ̃ mee cʉ̃ ãniñati?

117
00:05:18,000 --> 00:05:19,360
Cʉ̃ pacʉ,

118
00:05:19,360 --> 00:05:21,920
cʉ̃ paco marĩ camasĩrã jeto niñama.

119
00:05:21,920 --> 00:05:22,680
Torecʉ,

120
00:05:22,680 --> 00:05:23,320
¿nopẽĩ,

121
00:05:23,320 --> 00:05:27,480
“Ʉmʉrecóopʉ caãnacʉ̃ yʉ rui apʉ́ ati yepapʉre,”

122
00:05:27,480 --> 00:05:27,800
qũĩñati?

123
00:05:27,800 --> 00:05:29,560
Bairo na caĩrĩjẽrẽ tʉ̃gomasĩrĩ,

124
00:05:29,560 --> 00:05:30,840
atore bairo na ĩwĩ Jesús:

125
00:05:30,840 --> 00:05:33,240
—Yʉ bʉsʉpaieticõãña.

126
00:05:33,240 --> 00:05:35,800
Ni jĩcãʉ̃ ũcʉ̃ yʉ atímasĩẽtĩñami,

127
00:05:35,800 --> 00:05:41,520
yʉ Pacʉ yʉre cajoricʉ pʉame cʉ̃ yeripʉ yʉtʉ cʉ̃ caatítʉ̃goñapeere cʉ̃ cajooeticõãta.

128
00:05:41,520 --> 00:05:42,120
Baipʉa,

129
00:05:42,120 --> 00:05:42,920
cʉ̃ cajoata,

130
00:05:42,920 --> 00:05:44,120
yʉ yaʉ ãnigʉmi.

131
00:05:44,120 --> 00:05:47,120
Bairo caãcʉ̃ ãnirĩ ati ʉmʉrecóo capetiro caãno,

132
00:05:47,120 --> 00:05:49,560
cariacoatacʉ cʉ̃ caãnimiatacʉ̃ãrẽ,

133
00:05:49,560 --> 00:05:51,080
cʉ̃ yʉ catiogʉ tunu.

134
00:05:51,080 --> 00:05:56,320
Dios ya tutipʉ tore bairo ĩ woatu quetibʉjʉ cũñañupã profeta majã ãnana:

135
00:05:56,320 --> 00:06:00,000
“Dios nipetiro camasãrẽ na masĩõgʉmi cʉ̃ yaye quetire.”

136
00:06:00,000 --> 00:06:05,240
Bairi nipetiro yʉ Pacʉ cʉ̃ caquetibʉjʉrijere cariape catʉ̃goʉsarã pʉame yʉtʉ etagarãma,

137
00:06:05,240 --> 00:06:07,280
yʉ yaye quetire tʉ̃goʉsagarã.

138
00:06:07,280 --> 00:06:10,960
“Ni jĩcãʉ̃ ũcʉ̃ yʉ Pacʉ Diore caĩñarĩcʉ̃ maniñami.

139
00:06:10,960 --> 00:06:15,840
Jĩcãʉ̃ã yʉ ãniña cʉ̃rẽ caĩñarĩcʉ̃ cʉ̃ mena caãnacʉ̃ ati yepapʉ caetaricʉ.

140
00:06:15,840 --> 00:06:17,600
Cariape mʉjããrẽ ñiña:

141
00:06:17,600 --> 00:06:20,240
Yʉ mena catʉ̃goñatutuarã yasietigarãma.

142
00:06:20,240 --> 00:06:23,320
Na pʉame caticõã ninucũgarãma tocãnacã rʉ̃mʉa.

143
00:06:23,320 --> 00:06:23,960
Yʉa,

144
00:06:23,960 --> 00:06:26,240
yʉ ãniña ʉmʉrecóo macããcʉ̃,

145
00:06:26,240 --> 00:06:28,680
ʉgarique pan majũrẽ bairo caãcʉ̃.

146
00:06:28,680 --> 00:06:33,480
Bairo bairi yeri capetieti pũnarẽ cajoʉ yʉ ãniña yʉ yarãrẽ.

147
00:06:33,480 --> 00:06:36,800
Mʉjãã ñicʉ̃jãã roque desierto cayucʉmanopʉ ãna,

148
00:06:36,800 --> 00:06:40,440
ʉgarique maná cawãmecʉtiere ʉgayupa.

149
00:06:40,440 --> 00:06:41,480
Tiere ʉgamirãcʉ̃ã,

150
00:06:41,480 --> 00:06:43,360
baiyasi peticoásúparã.

151
00:06:43,360 --> 00:06:44,120
Yʉ pʉame,

152
00:06:44,120 --> 00:06:49,000
ape wãme ʉgarique ʉmʉrecóo macããjẽ pʉamerẽ mʉjããrẽ quetibʉjʉgʉ ñiña.

153
00:06:49,000 --> 00:06:52,840
Tiere caʉgarã caticõã ninucũgarãma tocãnacã rʉ̃mʉa.

154
00:06:52,840 --> 00:06:53,360
Yʉa,

155
00:06:53,360 --> 00:06:58,160
yʉ ãniña atie ʉgarique pan ʉmʉrecóopʉ caruiatájere bairo caãcʉ̃.

156
00:06:58,160 --> 00:07:01,040
Tie pããrẽ caʉgarã caticõã ninucũgarãma.

157
00:07:01,040 --> 00:07:04,440
Tie ʉgarique pan ũnie pʉame yʉ rupaʉre bairo niña.

158
00:07:04,440 --> 00:07:09,120
Bairo bairi ati ʉmʉrecóo macããna na cacaticõãninucũparore bairo ĩ,

159
00:07:09,120 --> 00:07:10,920
yʉ rupaʉ mena roro yʉ baigʉ.

160
00:07:10,920 --> 00:07:18,080
Ati ʉmʉrecóo macããna yʉ yaye quetire caborã roro na caátaje wapa jʉ̃gori popiye na cabaiparo ũnorẽã,

161
00:07:18,080 --> 00:07:21,440
yʉ pʉame roque popiye yʉ baigʉ na carorije wapa jʉ̃gori,

162
00:07:21,440 --> 00:07:23,000
ĩgʉ ñiña.”

163
00:07:23,000 --> 00:07:24,800
Bairo cʉ̃ caĩrõ tʉ̃gorã,

164
00:07:24,800 --> 00:07:27,880
judío majã quetiuparã pʉame atore bairo ãmeo ĩwã na majũ:

165
00:07:27,880 --> 00:07:28,720
—¿Dopẽĩ ãni,

166
00:07:28,720 --> 00:07:32,000
cʉ̃ rupaʉre marĩ cʉ̃ ʉgarotibujiocʉti?

167
00:07:32,000 --> 00:07:33,920
Bairo na caĩrõ tʉ̃gori,

168
00:07:33,920 --> 00:07:35,240
atore bairo na ĩwĩ Jesús:

169
00:07:35,240 --> 00:07:37,600
—Cariapea mʉjãã ñiña:

170
00:07:37,600 --> 00:07:38,120
Yʉ,

171
00:07:38,120 --> 00:07:39,240
Camasã Jʉ̃gocʉ,

172
00:07:39,240 --> 00:07:41,040
yʉ rupaʉre mʉjãã caʉgaeticõãta,

173
00:07:41,040 --> 00:07:43,560
tunu bairoa yʉ riíre mʉjãã caetieticõãta,

174
00:07:43,560 --> 00:07:46,560
cacaticõãninucũparã mee mʉjãã tuagarã.

175
00:07:46,560 --> 00:07:49,680
Ni ũcʉ̃ yʉ rupaʉre caʉgaʉ,

176
00:07:49,680 --> 00:07:53,800
bairi yʉ rií cʉ̃ãrẽ caetii pʉame caʉ̃petietopʉ ápérigʉmi.

177
00:07:53,800 --> 00:07:56,120
Bairo bairi ati ʉmʉrecóo capetiro caãno,

178
00:07:56,120 --> 00:07:58,720
cariacoatacʉ cʉ̃ caãnimiatacʉ̃ãrẽ,

179
00:07:58,720 --> 00:08:00,960
cʉ̃ yʉ catiocõãgʉ tunu.

180
00:08:00,960 --> 00:08:03,440
Yʉ rupaʉ pʉame ʉgarique majũrẽ bairo niña.

181
00:08:03,440 --> 00:08:06,360
Yʉ rií cʉ̃ã etirique majũrẽ bairo niña.

182
00:08:06,360 --> 00:08:10,800
Tie ʉgarique ati yepa macããjẽ netõjãñurõ caãnimajũrĩjẽ niña.

183
00:08:10,800 --> 00:08:13,040
Bairi ni ũcʉ̃ yʉ rupaʉre caʉgaʉ,

184
00:08:13,040 --> 00:08:16,800
bairi yʉ rií cʉ̃ãrẽ caetii yʉ mena macããcʉ̃ niñami.

185
00:08:16,800 --> 00:08:18,600
Yʉ cʉ̃ã cʉ̃ mena yʉ ãnicõãgʉ.

186
00:08:18,600 --> 00:08:21,600
Jĩcãrõrẽ bairo cayericʉna jãã ãniña.

187
00:08:21,600 --> 00:08:22,520
Yʉ Pacʉ,

188
00:08:22,520 --> 00:08:23,560
yʉre cajoricʉ pʉame,

189
00:08:23,560 --> 00:08:25,320
cacaticõãninucũʉ̃ niñami.

190
00:08:25,320 --> 00:08:27,800
Cʉ̃ catutuarije jʉ̃gori yʉ ãniña.

191
00:08:27,800 --> 00:08:34,240
Torea bairo yʉ rupaʉre caʉgarã cʉ̃ã yʉ catutuarije jʉ̃gori caticõã ninucũgarãma tocãnacã rʉ̃mʉa.

192
00:08:34,240 --> 00:08:39,680
Bairo bairi ʉmʉrecóo macããjẽ ʉgarique caruiatáje majũrẽ mʉjããrẽ yʉ quetibʉjʉya.

193
00:08:39,680 --> 00:08:41,080
Atie ʉgarique maná,

194
00:08:41,080 --> 00:08:43,840
mʉjãã ñicʉ̃jãã na caʉganucũrĩqũẽrẽ bairo baietiya.

195
00:08:43,840 --> 00:08:45,800
Tie manárẽ ʉgamirãcʉ̃ã,

196
00:08:45,800 --> 00:08:47,480
baiyasipeticoásúpa.

197
00:08:47,480 --> 00:08:55,320
Pan ʉmʉrecóo macããjẽ caruiatájere caʉgarã roque caticõã ninucũgarãma —na ĩ quetibʉjʉwĩ Jesús cʉ̃tʉ caãnarẽ.

198
00:08:55,320 --> 00:08:56,740
Mai,

199
00:08:56,740 --> 00:09:02,600
tiere na quetibʉjʉwĩ Jesús Capernaum macãpʉ judío majã neñarĩ na cañubueri wiipʉ.

200
00:09:02,600 --> 00:09:06,360
Jesure caʉsarã pʉame bairo cʉ̃ caquetibʉjʉrijere tʉ̃gorã,

201
00:09:06,360 --> 00:09:08,440
atore bairo ãmeo ĩwã na majũ:

202
00:09:08,440 --> 00:09:12,560
—Atie cʉ̃ caquetibʉjʉrije masiriyojãñuña.

203
00:09:12,560 --> 00:09:16,680
Noa tiere tʉ̃go ãmewiyoenama —ãmeo ĩwã.

204
00:09:16,680 --> 00:09:21,560
Bairo Jesús pʉame cʉ̃ camasĩrĩjẽrẽ cʉ̃ na cabʉsʉpairijere tʉ̃goñarĩ yua,

205
00:09:21,560 --> 00:09:24,120
atore bairo na ĩwĩ:

206
00:09:24,120 --> 00:09:28,120
—¿Bairo yʉ caĩquetibʉjʉrije mena mʉjãã asiao joroque ñiñati?

207
00:09:28,120 --> 00:09:31,720
Bairo tie yʉ yaye quetire mʉjãã catʉ̃gojesoeticõãta,

208
00:09:31,720 --> 00:09:32,040
yʉ,

209
00:09:32,040 --> 00:09:32,960
Camasã Jʉ̃gocʉ,

210
00:09:32,960 --> 00:09:35,760
yʉ caatátopʉ yʉ catunuwãmʉátó ĩñajorã,

211
00:09:35,760 --> 00:09:37,960
¿dope bairo mʉjãã tʉ̃goñabujiorãti?

212
00:09:37,960 --> 00:09:43,280
Dios Yeri Espíritu Santo jeto yeri capetieti pũnarẽ cajomasĩ niñami.

213
00:09:43,280 --> 00:09:45,880
Camasã roque rupaʉ tutuarã nimirãcʉ̃ã,

214
00:09:45,880 --> 00:09:50,640
na majũã na yeripʉ jomasĩẽtĩñama na cacaticõãninucũpeere.

215
00:09:50,640 --> 00:09:51,400
Baipʉa,

216
00:09:51,400 --> 00:09:57,400
merẽ mʉjããrẽ yʉ quetibʉjʉapʉ dope bairo yeri capetieti pũnarẽ mʉjãã cacʉ̃gopeere.

217
00:09:57,400 --> 00:09:59,600
Bairo mʉjããrẽ yʉ caquetibʉjʉmiatacʉ̃ãrẽ,

218
00:09:59,600 --> 00:10:06,760
mʉjãã mena macããna jĩcããrã mai yʉ yaye quetire cariape tʉ̃goetiyama —na ĩwĩ Jesús cʉ̃rẽ catʉ̃goʉsarãrẽ.

219
00:10:06,760 --> 00:10:07,240
Mai,

220
00:10:07,240 --> 00:10:12,480
caãnijʉ̃goripaʉpʉa merẽ masĩcõãñupĩ Jesús cʉ̃ yaye quetire catʉ̃goʉsaetiparãrẽ.

221
00:10:12,480 --> 00:10:15,840
Cʉ̃rẽ cabʉsʉjãbuitipaʉ cʉ̃ãrẽ cʉ̃ masĩjʉ̃goyeticõãñupĩ.

222
00:10:15,840 --> 00:10:16,880
Torecʉ,

223
00:10:16,880 --> 00:10:18,680
atore bairo na ĩnemowĩ Jesús tunu:

224
00:10:18,680 --> 00:10:23,360
—Mepʉ mʉjããrẽ yʉ caĩata wãmerẽã bairo mʉjããrẽ ñinemoña tunu:

225
00:10:23,360 --> 00:10:26,880
Ni jĩcãʉ̃ ũcʉ̃ yʉ yaʉ ãnimasĩẽtĩñami,

226
00:10:26,880 --> 00:10:33,880
yʉ Pacʉ pʉame cʉ̃ yeripʉ yʉtʉ cʉ̃ caatígatʉ̃goñapeere cʉ̃ cajooeticõãta —na ĩwĩ Jesús.

227
00:10:33,880 --> 00:10:38,920
Tipaʉ bero capããrã camasã cʉ̃rẽ caʉsamiatana pʉame cʉ̃ aweyocoátí,

228
00:10:38,920 --> 00:10:40,600
cʉ̃ ʉsajãnacõãwã yua.

229
00:10:40,600 --> 00:10:42,520
Bairo na caátó ĩñaʉ,

230
00:10:42,520 --> 00:10:43,200
Jesús pʉame,

231
00:10:43,200 --> 00:10:43,440
jãã,

232
00:10:43,440 --> 00:10:46,440
cʉ̃ cabuerãrẽ atore bairo jãã ĩ jẽniñawĩ:

233
00:10:46,440 --> 00:10:48,800
—¿Mʉjãã cʉ̃ã yʉre mʉjãã aweyocoagayati?

234
00:10:48,800 --> 00:10:51,320
—jãã ĩ jẽniñawĩ Jesús jãã,

235
00:10:51,320 --> 00:10:55,000
cʉ̃ cabuerã pʉga wãmo peti rʉpore pʉga pẽnirõ cãrõ caãnarẽ.

236
00:10:55,000 --> 00:10:56,480
Bairo cʉ̃ caĩrõ,

237
00:10:56,480 --> 00:10:58,840
jicoquei atore bairo qũĩwĩ Simón Pedro pʉame:

238
00:10:58,840 --> 00:11:00,600
—Jãã Quetiupaʉ,

239
00:11:00,600 --> 00:11:02,920
¿noa pʉamerẽ jãã tʉ̃goʉsabujiocʉti?

240
00:11:02,920 --> 00:11:09,280
Mʉ jeto jĩcãʉ̃ã mʉ ãniña caroa yeri pũna caticõãninucũrĩqũẽ macããjẽrẽ caquetibʉjʉ.

241
00:11:09,280 --> 00:11:12,840
Ni apei jãã catʉ̃goñatutuaʉ mácʉ̃mi.

242
00:11:12,840 --> 00:11:17,040
Merẽ mʉ yaye quetibʉjʉriquere cariape jãã tʉ̃goya.

243
00:11:17,040 --> 00:11:18,200
Bairo bairi,

244
00:11:18,200 --> 00:11:19,960
“Jãã Quetiupaʉ Jesús,

245
00:11:19,960 --> 00:11:20,760
Caroʉ́,

246
00:11:20,760 --> 00:11:23,160
Dios cʉ̃ Cajoricʉ majũ niñami,”

247
00:11:23,160 --> 00:11:28,200
cariape mʉrẽ jãã ĩ tʉ̃goñaña —qũĩwĩ Simón Pedro Jesure.

248
00:11:28,200 --> 00:11:30,240
Bairo cʉ̃ caĩrõ tʉ̃gori,

249
00:11:30,240 --> 00:11:31,680
atore bairo jãã ĩwĩ Jesús:

250
00:11:31,680 --> 00:11:38,280
—Mʉjãã yʉ cabuerã pʉga wãmo peti rʉpore pʉga pẽnirõ cãrõ majũ yʉ cabesericarã mʉjãã ãniña.

251
00:11:38,280 --> 00:11:41,960
Bairo tocãnacãʉ̃ yʉ cabesericarã mʉjãã caãnimiatacʉ̃ãrẽ,

252
00:11:41,960 --> 00:11:48,640
jĩcãʉ̃ mʉjãã mena macããcʉ̃ wãtĩ quetiupaʉ Satanás cʉ̃ caroti majũ niñami —jãã ĩwĩ Jesús.

253
00:11:48,640 --> 00:11:50,280
Bairo ĩ,

254
00:11:50,280 --> 00:11:51,360
Judas Iscariote,

255
00:11:51,360 --> 00:11:53,320
Simón macʉ̃rẽ qũĩgʉ ĩwĩ Jesús.

256
00:11:53,320 --> 00:11:59,920
Judas pʉame jãã mena macããcʉ̃ pʉga wãmo peti rʉpore pʉga pẽnirõ cãnacãʉ̃ mena macããcʉ̃ nimicʉ̃ã,

257
00:11:59,920 --> 00:12:04,600
cabero Jesure cʉ̃ bʉsʉjãbuiti rocacõãwĩ.

