﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:14,580
Bairo Jerusalén macãpʉ Jesús camasãrẽ na cʉ̃ caquetibʉjʉripaʉ caãno to macããna jĩcããrã atore bairo ãmeo ĩwã na majũ Jesure ĩñarĩ:

2
00:00:14,580 --> 00:00:15,380
—¿Ãnia,

3
00:00:15,380 --> 00:00:18,060
na capajĩãrocaganucũʉ̃ mee cʉ̃ ãniñati?

4
00:00:18,060 --> 00:00:22,220
Nipetiro camasã na catʉ̃gojoropʉ na quetibʉjʉ ãniñami.

5
00:00:22,220 --> 00:00:26,500
Bairo nipetiro na caĩñarõpʉ cʉ̃ caquetibʉjʉmiatacʉ̃ãrẽ,

6
00:00:26,500 --> 00:00:27,300
¿ñerẽ ána,

7
00:00:27,300 --> 00:00:27,900
“Jãna ácʉ́ja,”

8
00:00:27,900 --> 00:00:30,420
cʉ̃ na ĩẽtĩñati marĩ quetiuparã?

9
00:00:30,420 --> 00:00:31,700
Toroquere,

10
00:00:31,700 --> 00:00:31,860
“Ãni,

11
00:00:31,860 --> 00:00:32,460
Mesías,

12
00:00:32,460 --> 00:00:34,260
Dios cʉ̃ cajoricʉa ãcʉ̃mi,”

13
00:00:34,260 --> 00:00:36,300
¿cʉ̃rẽ na ĩ tʉ̃goñaroayati?

14
00:00:36,300 --> 00:00:37,180
Bairãpʉa,

15
00:00:37,180 --> 00:00:38,380
nipetiro camasã,

16
00:00:38,380 --> 00:00:39,060
“Mesías,

17
00:00:39,060 --> 00:00:41,940
Dios cʉ̃ cajopaʉ ati yepapʉ cʉ̃ caetaro,

18
00:00:41,940 --> 00:00:45,820
ni jĩcãʉ̃ ũcʉ̃ noopʉ cʉ̃ caatíatajere masĩẽtĩgʉmi,”

19
00:00:45,820 --> 00:00:47,860
marĩ ĩ tʉ̃goñamasĩña.

20
00:00:47,860 --> 00:00:48,460
Ãni,

21
00:00:48,460 --> 00:00:49,500
Jesús roquere,

22
00:00:49,500 --> 00:00:51,380
“To macããcʉ̃ niñami,”

23
00:00:51,380 --> 00:00:53,380
cʉ̃ marĩ ĩ masĩcõãña.

24
00:00:53,380 --> 00:00:56,180
Dios cʉ̃ cajoricʉ majũ cʉ̃ caãmata roque,

25
00:00:56,180 --> 00:00:57,860
“To macããcʉ̃ niñami,”

26
00:00:57,860 --> 00:01:01,980
cʉ̃ marĩ ĩ masĩẽtĩbujiorã —ãmeo ĩwã to macããna,

27
00:01:01,980 --> 00:01:03,140
tʉ̃goñamawijiarã.

28
00:01:03,140 --> 00:01:05,420
Bairo na caãmeo ĩrõ tʉ̃goʉ,

29
00:01:05,420 --> 00:01:10,780
Jesús pʉame Dios ya wii templo wiipʉ cabueãniatacʉ atore bairo na ĩwĩ bʉsʉrique tutuaro mena:

30
00:01:10,780 --> 00:01:13,580
—“Cʉ̃ jãã masĩña Jesure.

31
00:01:13,580 --> 00:01:15,740
Cʉ̃ caãni macã cʉ̃ãrẽ jãã masĩña,”

32
00:01:15,740 --> 00:01:17,180
yʉ mʉjãã ĩmiña.

33
00:01:17,180 --> 00:01:18,300
¡Bairo ĩmirãcʉ̃ã,

34
00:01:18,300 --> 00:01:20,540
yʉre cajoricʉre cʉ̃ mʉjãã masĩẽtĩña!

35
00:01:20,540 --> 00:01:23,020
Yʉ caboro mee yʉ apʉ́ ati yepapʉre.

36
00:01:23,020 --> 00:01:25,340
Apei cʉ̃ cajoricʉ yʉ ãniña.

37
00:01:25,340 --> 00:01:29,340
Bairi tocãnacãʉ̃pʉa camasã cʉ̃ mena na catʉ̃goñatutuapeere boya.

38
00:01:29,340 --> 00:01:31,620
Bairo yʉ pʉame cʉ̃ cajoricʉ ãnirĩ,

39
00:01:31,620 --> 00:01:36,300
caroaro cʉ̃ yʉ masĩña —na ĩwĩ Jesús to macããna quetiuparãrẽ.

40
00:01:36,300 --> 00:01:38,020
Bairo cʉ̃ caĩrõ tʉ̃gori,

41
00:01:38,020 --> 00:01:39,340
cʉ̃ mena asiajãñuwã.

42
00:01:39,340 --> 00:01:40,100
Bairo asiari,

43
00:01:40,100 --> 00:01:42,140
jicoquei cʉ̃ ñegamiwã.

44
00:01:42,140 --> 00:01:43,340
Bairo cʉ̃ ñegamirãcʉ̃ã,

45
00:01:43,340 --> 00:01:46,620
Dios cʉ̃ cacũrĩcãpaʉ caetaeto jʉ̃gori cʉ̃ ñemasĩẽma mai.

46
00:01:46,620 --> 00:01:47,580
Bairãpʉa,

47
00:01:47,580 --> 00:01:50,100
aperã capããrã camasã qũĩroawã Jesure.

48
00:01:50,100 --> 00:01:53,140
Atore bairo cʉ̃ caátiãnierẽ ãmeo ĩwã na majũ:

49
00:01:53,140 --> 00:01:54,420
—Mesías,

50
00:01:54,420 --> 00:01:55,900
Dios cʉ̃ cabesericʉ,

51
00:01:55,900 --> 00:01:57,620
ati yepapʉ acʉ́,

52
00:01:57,620 --> 00:01:57,980
¿ãni,

53
00:01:57,980 --> 00:01:58,380
Jesús,

54
00:01:58,380 --> 00:02:01,620
cʉ̃ caáti ĩñorĩjẽ netõrõ cʉ̃ átimasĩati?

55
00:02:01,620 --> 00:02:03,300
Bairo ápeimi.

56
00:02:03,300 --> 00:02:04,020
Torena,

57
00:02:04,020 --> 00:02:08,540
cʉ̃ã ãniñami Mesías —ãmeo ĩwã na majũ.

58
00:02:08,540 --> 00:02:09,220
Mai,

59
00:02:09,220 --> 00:02:13,180
fariseo majã pʉame camasã Jesure na caĩroarije quetire tʉ̃goyupa.

60
00:02:13,180 --> 00:02:14,660
Bairo tʉ̃gori,

61
00:02:14,660 --> 00:02:16,620
jicoquei Jesure cʉ̃ ñegamiñupã.

62
00:02:16,620 --> 00:02:18,220
Bairo bairi na,

63
00:02:18,220 --> 00:02:23,420
aperã sacerdote majã quetiuparã mena templo wiire cacoterã soldauare na joyupa Jesús tʉpʉ,

64
00:02:23,420 --> 00:02:24,380
“Cʉ̃ na ñeáto,”

65
00:02:24,380 --> 00:02:24,780
ĩrã.

66
00:02:24,780 --> 00:02:25,940
Bairo na caetaro ĩñaʉ,

67
00:02:25,940 --> 00:02:28,940
atore bairo na ĩwĩ Jesús to macããna camasãrẽ:

68
00:02:28,940 --> 00:02:33,060
—Mʉjãã mena tocãnacã rʉ̃mʉ yʉ ãnicõãmerĩnucũgʉ.

69
00:02:33,060 --> 00:02:36,340
Cabero yʉre cajoricʉ tʉpʉ yʉ ácoagʉ tunu.

70
00:02:36,340 --> 00:02:38,260
Yʉre mʉjãã macãmigarã.

71
00:02:38,260 --> 00:02:39,900
Bairo yʉ macãmirãcʉ̃ã,

72
00:02:39,900 --> 00:02:42,980
yʉ caátípaʉpʉre caetamasĩẽna ãnirĩ,

73
00:02:42,980 --> 00:02:44,220
yʉ mʉjãã bócaetigarã.

74
00:02:44,220 --> 00:02:46,260
Bairo cʉ̃ caĩrõ tʉ̃gorã,

75
00:02:46,260 --> 00:02:49,780
judío majã quetiuparã pʉame atore bairo ãmeo ĩ jẽniñawã na majũ:

76
00:02:49,780 --> 00:02:52,340
—¿Noopʉ cʉ̃ ágabauyati ãni,

77
00:02:52,340 --> 00:02:54,060
“Yʉ mʉjãã bócaetigarã,”

78
00:02:54,060 --> 00:02:54,740
caĩã?

79
00:02:54,740 --> 00:03:01,820
¿Marĩ yarã judío majã ape yepa macããna tʉpʉ caábataricarãrẽ na cʉ̃ quetibʉjʉ ñesẽãgabauyati?

80
00:03:01,820 --> 00:03:02,500
o,

81
00:03:02,500 --> 00:03:05,780
¿ape yepa macããna cʉ̃ãrẽ cʉ̃ quetibʉjʉ ñesẽãgabauyati?

82
00:03:05,780 --> 00:03:07,620
¿Dope bairo ĩgʉ,

83
00:03:07,620 --> 00:03:10,260
“Yʉ caãnipaʉpʉre mʉjãã ámasĩẽtĩgarã.

84
00:03:10,260 --> 00:03:12,300
Bairo yʉ macãmirãcʉ̃ã,

85
00:03:12,300 --> 00:03:13,980
yʉ mʉjãã bócaetigarã,”

86
00:03:13,980 --> 00:03:15,540
marĩrẽã qũĩñati?

87
00:03:15,540 --> 00:03:17,780
—ãmeo ĩ jẽniñawã na majũ.

88
00:03:17,780 --> 00:03:23,300
Bairo bose rʉ̃mʉrĩ caãnitʉsari rʉ̃mʉ caãnimajũrĩ rʉ̃mʉ caãno,

89
00:03:23,300 --> 00:03:24,940
Jesús pʉame wãmʉnʉcãwĩ.

90
00:03:24,940 --> 00:03:29,980
Bairo wãmʉnʉcãrĩ bʉsʉrique tutuaro mena atore bairo na ĩ quetibʉjʉwĩ to macããnarẽ:

91
00:03:29,980 --> 00:03:31,460
—Cañemejipirã,

92
00:03:31,460 --> 00:03:33,140
yʉ tʉpʉ oco etirasá.

93
00:03:33,140 --> 00:03:34,460
Bairo yʉtʉ mʉjãã caetiro,

94
00:03:34,460 --> 00:03:38,700
mʉjãã yeri pũnapʉre ria oco ũmayurore bairo cacatiorije nigaro.

95
00:03:38,700 --> 00:03:44,580
Torea bairo ĩ quetibʉjʉya Dios yaye bʉsʉrica tutipʉ cʉ̃ãrẽ —na ĩ quetibʉjʉwĩ Jesús.

96
00:03:44,580 --> 00:03:45,500
Mai,

97
00:03:45,500 --> 00:03:50,700
Jesure catʉ̃goʉsarã na yeri pũnapʉre ria oco ũmayurore bairo cabairijere quetibʉjʉ,

98
00:03:50,700 --> 00:03:53,620
“Espíritu Santore na yeri pũnapʉ cabairijere,”

99
00:03:53,620 --> 00:03:55,340
ĩ quetibʉjʉgʉ ĩwĩ Jesús.

100
00:03:55,340 --> 00:03:59,660
“Ñe ũnie rʉsaricaro mano cʉ̃gogarãma Espíritu Santo cʉ̃ camasĩrĩjẽrẽ,”

101
00:03:59,660 --> 00:04:00,940
ĩ quetibʉjʉgʉ ĩwĩ.

102
00:04:00,940 --> 00:04:01,700
Mai,

103
00:04:01,700 --> 00:04:04,820
Espíritu Santo pʉame camasã yeripʉre ñajããetaemi,

104
00:04:04,820 --> 00:04:09,300
Jesús ʉmʉrecóopʉ cʉ̃ cawãmʉápéro jʉ̃gori.

105
00:04:09,300 --> 00:04:10,580
Bairo cʉ̃ caĩrõ tʉ̃gorã,

106
00:04:10,580 --> 00:04:13,580
na mena macããna jĩcããrã atore bairo ãmeo ĩwã na majũ:

107
00:04:13,580 --> 00:04:22,660
—Cariape cʉ̃ã profeta Dios cʉ̃ cajopaʉ marĩ ñicʉ̃jãã na caĩquetibʉjʉ jʉ̃goyetiricʉ majũ niñami —ãmeo ĩwã na majũ.

108
00:04:22,660 --> 00:04:25,660
Atore bairo ãmeo ĩwã aperã cʉ̃ã:

109
00:04:25,660 --> 00:04:26,300
—Ãnia,

110
00:04:26,300 --> 00:04:26,820
Jesús,

111
00:04:26,820 --> 00:04:27,420
Mesías,

112
00:04:27,420 --> 00:04:31,580
Dios cʉ̃ cabesericʉ majũ niñami —ãmeo ĩwã na majũ.

113
00:04:31,580 --> 00:04:33,980
Bairo na caĩrõ tʉ̃gomirãcʉ̃ã,

114
00:04:33,980 --> 00:04:35,980
atore bairo ĩwã aperã tunu:

115
00:04:35,980 --> 00:04:37,420
—Cʉ̃ mee niñami.

116
00:04:37,420 --> 00:04:39,740
Dios cʉ̃ cabesericʉ majũ cʉ̃ caãmata,

117
00:04:39,740 --> 00:04:42,500
Galilea yepa macããcʉ̃ ãmerĩbujioʉmi.

118
00:04:42,500 --> 00:04:47,140
Dios yaye quetibʉjʉrica tutipʉ atore bairo marĩ ĩ quetibʉjʉya:

119
00:04:47,140 --> 00:04:47,820
“Mesías,

120
00:04:47,820 --> 00:04:49,740
Dios cʉ̃ cabesericʉ pʉame,

121
00:04:49,740 --> 00:04:52,820
quetiupaʉ rey David ãnacʉ̃ pãrãmi nigʉmi.

122
00:04:52,820 --> 00:04:54,380
Bairo caãcʉ̃ ãnirĩ,

123
00:04:54,380 --> 00:04:56,300
David ãnacʉ̃ cʉ̃ caãna macã,

124
00:04:56,300 --> 00:04:59,340
Belén cawãmecʉti macã macããcʉ̃ ãnigʉmi,”

125
00:04:59,340 --> 00:05:04,380
ĩ quetibʉjʉya Dios yaye cʉ̃ caquetibʉjʉcũrĩqũẽ —ãmeo ĩwã na majũ.

126
00:05:04,380 --> 00:05:07,020
Bairo camasã Jesús cʉ̃ caátiãnierẽ tʉ̃goñarĩ,

127
00:05:07,020 --> 00:05:09,100
jĩcãrõrẽ bairo yericʉpewa.

128
00:05:09,100 --> 00:05:13,380
Bairi na majũ ricaati jeto ãmeo tʉ̃goñarĩqũẽ ricawaticõãma.

129
00:05:13,380 --> 00:05:17,180
Na mena macããna jĩcããrã preso jorica wiipʉ cʉ̃ neágamiwã.

130
00:05:17,180 --> 00:05:18,780
Bairo átigamirãcʉ̃ã,

131
00:05:18,780 --> 00:05:19,860
cʉ̃ neámasĩẽma.

132
00:05:19,860 --> 00:05:26,100
Bairo bairi soldaua Dios ya wii coteri majã pʉame tunucoásúparã fariseo majã,

133
00:05:26,100 --> 00:05:28,140
bairi sacerdote majã quetiuparã tʉpʉ.

134
00:05:28,140 --> 00:05:30,340
Bairo topʉ na caetaro ĩñarã,

135
00:05:30,340 --> 00:05:33,340
atore bairo na ĩñuparã sacerdote majã quetiuparã narẽ:

136
00:05:33,340 --> 00:05:36,700
—¿Nopẽĩrã Jesure cʉ̃ mʉjãã ñeapériati?

137
00:05:36,700 --> 00:05:38,300
—na ĩñuparã.

138
00:05:38,300 --> 00:05:42,900
Soldaua pʉame atore bairo na ĩ yʉyuparã sacerdotea quetiuparãrẽ:

139
00:05:42,900 --> 00:05:43,900
—¡Jĩcãʉ̃,

140
00:05:43,900 --> 00:05:48,820
cʉ̃rẽ bairo caĩquetibʉjʉre di rʉ̃mʉ ũno jãã tʉ̃goetimajũcõãnucũwʉ̃!

141
00:05:48,820 --> 00:05:50,900
—na ĩñuparã.

142
00:05:50,900 --> 00:05:52,260
Bairo na caĩrõ tʉ̃gorã,

143
00:05:52,260 --> 00:05:55,380
fariseo majã pʉame atore bairo na ĩñuparã tunu:

144
00:05:55,380 --> 00:05:59,900
—¿Bairi mʉjãã cʉ̃ã ato cʉ̃rẽ caĩtoecorãrẽ bairo tuarã mʉjãã baiyati?

145
00:05:59,900 --> 00:06:03,140
¡Ni jĩcãʉ̃ ũcʉ̃ marĩ mena macããcʉ̃ quetiupaʉ,

146
00:06:03,140 --> 00:06:06,300
o fariseo majõcʉ cʉ̃rẽ catʉ̃goʉsaʉ mácʉ̃mi!

147
00:06:06,300 --> 00:06:09,060
Bairo cʉ̃rẽ marĩ catʉ̃goʉsaetimiatacʉ̃ãrẽ,

148
00:06:09,060 --> 00:06:10,540
ati macã macããna,

149
00:06:10,540 --> 00:06:13,580
Moisés ãnacʉ̃ cʉ̃ caroticũrĩqũẽrẽ camasĩẽna roque,

150
00:06:13,580 --> 00:06:15,540
cʉ̃ tʉ̃goʉsarã átiyama.

151
00:06:15,540 --> 00:06:16,220
Torena,

152
00:06:16,220 --> 00:06:23,660
moena Dios popiye cʉ̃ caátiparã majũ tuayama —na ĩñuparã fariseo majã ñerotirã na cajomiatana soldauare.

153
00:06:23,660 --> 00:06:25,500
Bairo na caĩrõ tʉ̃gori,

154
00:06:25,500 --> 00:06:26,260
Nicodemo,

155
00:06:26,260 --> 00:06:28,540
ñamipʉ Jesure caĩñaʉ etaricʉ,

156
00:06:28,540 --> 00:06:32,700
jĩcãʉ̃ fariseo majã mena macããcʉ̃ pʉame atore bairo na ĩñupʉ̃:

157
00:06:32,700 --> 00:06:35,420
—Marĩ ñicʉ̃jãã na caroticũrĩqũẽrẽ tʉ̃gori,

158
00:06:35,420 --> 00:06:38,500
atore bairo marĩrẽ caátipee niña:

159
00:06:38,500 --> 00:06:44,580
Ni ũcʉ̃ camasocʉ roro cʉ̃ caátajere caroaro ĩñaetimirãcʉ̃ã,

160
00:06:44,580 --> 00:06:47,420
cʉ̃ majũ cʉ̃ caquetibʉjʉetoa,

161
00:06:47,420 --> 00:06:50,620
cʉ̃ marĩ popiye átimasĩẽtĩbujiorã.

162
00:06:50,620 --> 00:06:52,900
Cʉ̃ caquetibʉjʉro bero,

163
00:06:52,900 --> 00:06:56,180
rorije cʉ̃ caátajere masĩrĩ bero roque,

164
00:06:56,180 --> 00:07:00,980
cariape cʉ̃ marĩ popiye átimasĩbujiorã —na ĩñupʉ̃ Nicodemo,

165
00:07:00,980 --> 00:07:02,740
cʉ̃ mena macããna fariseo majãrẽ.

166
00:07:02,740 --> 00:07:04,780
Bairo cʉ̃ caĩrõ tʉ̃gorã,

167
00:07:04,780 --> 00:07:07,020
atore bairo qũĩñuparã tunu:

168
00:07:07,020 --> 00:07:10,700
—¿Mʉ cʉ̃ã Galilea yepa macããcʉ̃ mʉ ãniñati?

169
00:07:10,700 --> 00:07:13,940
Dios yaye quetibʉjʉrica tutipʉ buenemoña.

170
00:07:13,940 --> 00:07:22,100
Ni jĩcãʉ̃ ũcʉ̃ profeta majõcʉ caãnipaʉ Galilea yepai caacʉ́ manigayupi —qũĩ tutiyuparã Nicodemorẽ.

171
00:07:22,100 --> 00:07:29,940
Bairo bairi cabero camasã Jerusalén macãpʉ bose rʉ̃mʉ caetaatana pʉame na ya wiiripʉ tunu peticoámá.

