﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:15,880
Hanua Jesus hawẽ tsumabube kai mibã shuku betsa hawẽ kena Getsêmani mixkiwẽ kenenibu anu hikitã hatu yuikĩ:

2
00:00:15,880 --> 00:00:18,600
—Nenu habianu tsauyukãwẽ,

3
00:00:18,600 --> 00:00:21,500
ẽ Deusbe hãtxai kairã— ikaĩkĩ

4
00:00:21,500 --> 00:00:30,520
Pedro inũ Tiago inũ João besti iyui kai punu nuka hawẽtxaĩs huĩti meteshekei niti itã

5
00:00:30,520 --> 00:00:31,840
haburi yuikĩ:

6
00:00:31,840 --> 00:00:38,440
—Ẽ yurawẽ mawakĩ ẽ matu shunũbaĩshanai xinaĩ ẽ punu nukahairaki.

7
00:00:38,440 --> 00:00:43,300
Na habianushũ ushama ea manakãwẽ— hatu wabaini

8
00:00:43,300 --> 00:00:51,920
hanua kai benãta kakaĩ maĩ beui beti ishũ Deusbe hãtxakĩ yuka heneama yuikĩ:

9
00:00:51,920 --> 00:00:54,680
—Ẽ Epa Deusuũ,

10
00:00:54,680 --> 00:00:57,960
hamapai dasibi mĩ atiru ẽ unaiĩ.

11
00:00:57,960 --> 00:00:59,560
Ea haska waibu minaki.

12
00:00:59,560 --> 00:01:09,420
Ẽ mawayamanũ mĩ nematirubia ẽ xinaĩ keskawẽ ea akama mĩ xinãnẽ besti ea ashãwẽ— atã

13
00:01:09,420 --> 00:01:19,160
hanua hawẽ tsuma dabe inũ besti anu txĩtũkirã ushabuki nukutã hatu datekĩ Pedro yuikĩ:

14
00:01:19,160 --> 00:01:20,760
—Simãoneẽ,

15
00:01:20,760 --> 00:01:22,280
mĩ ushamẽ?

16
00:01:22,280 --> 00:01:27,500
Haskai hora bestitxai beru mestẽwãtã mã ea manatirumamẽ?

17
00:01:27,500 --> 00:01:44,660
Txanima matũ xinã pebia matũ yura babuwẽ taea mã punu nukaya matuki txakabu hikia mã kaneyamanũbũ Deusũ hau matu merabewanũ ushama habe hãtxakãwẽ— hatu wabaini

18
00:01:44,660 --> 00:01:49,980
ana habianuri Deusbe hãtxai kashũ habias hãtxa yuitani

19
00:01:49,980 --> 00:02:00,020
ana hua ma usha paẽ hatu atxia ushabuki nukutã ana hatu bestẽwã hawa hãtxa yuitima maniabũ

20
00:02:00,020 --> 00:02:03,560
ana Deusbe hãtxatani hushũ hatu yuikĩ:

21
00:02:03,560 --> 00:02:09,520
—Haskaira mã usha nĩkama usha bestia mã huĩrukũsi ikanai?

22
00:02:09,520 --> 00:02:11,400
Uĩkãwẽ.

23
00:02:11,400 --> 00:02:19,260
Ẽ Deusũ bake matũ Hutxi Kayabi Iuwa huni txakabubũ ea atxi bei ma kemakanikiki.

24
00:02:19,260 --> 00:02:21,880
Ma ea hatu atximai huikiki.

25
00:02:21,880 --> 00:02:23,280
Benirikãwẽ,

26
00:02:23,280 --> 00:02:29,220
nũ bunũbunã— hatu wabirani hatuki dasituxitã hatu yui

27
00:02:29,220 --> 00:02:53,940
Jesus hãtxa meneriamakẽ Deusbe nukunabu hãtxashunika shanẽ ibubu inũ Deusũ hãtxa kenenibu yusĩnanãmisbu inũ mae shanẽ ibubu betsabũ hatu yunua huni itxapa nupe txaipayabu inũ kuxati hiyabube Jesusũ 12 tsuma betsa Judas hatube hukĩ

28
00:02:53,940 --> 00:03:00,240
Jesuski nukuyukĩ Judas Iscariotẽ bebũkiri hatu yubakĩ yuikĩ:

29
00:03:00,240 --> 00:03:02,360
—Ha ẽ tãtsu akairã,

30
00:03:02,360 --> 00:03:03,560
haki.

31
00:03:03,560 --> 00:03:08,220
Atxishũ iyukãwẽ— hatu abirãshuwẽ taeshũ

32
00:03:08,220 --> 00:03:13,560
Judas Iscariotẽ Jesus betxituxitã haki nukushũ yuikĩ:

33
00:03:13,560 --> 00:03:15,440
—Yusĩnaã,

34
00:03:15,440 --> 00:03:18,360
ẽ miki nukuyuaii— iwanã,

35
00:03:18,360 --> 00:03:19,880
tãtsu akaya

36
00:03:19,880 --> 00:03:20,800
“Hakiaki,

37
00:03:20,800 --> 00:03:21,840
akãwẽ”,

38
00:03:21,840 --> 00:03:23,160
ibaĩ atxiaibũ

39
00:03:23,160 --> 00:03:39,360
Jesusũ tsuma betsã hatu mepãmanũ ika naxui ikaĩ hawẽ nupe txaipa sitã Deusbe nukunabu hãtxashunika shanẽ ibuhairatũ tsuma mapeshpaikĩ maebaĩ pashteaya

40
00:03:39,360 --> 00:03:46,000
Jesusũ hawẽ tsuma nematã ma haki nukuabu Jesusũ hatu yuikĩ:

41
00:03:46,000 --> 00:03:55,600
—Uatiã shaba tibi Templo hemaĩtĩ anushũ ẽ matu yusĩkubainai mã ea shabakabi atxiama ikubaĩxinabuki.

42
00:03:55,600 --> 00:04:06,640
Haskai natiã mexu merã yumetsu atximisbu xinaĩ hawẽ deteti nupe txaipaya inũ hawẽ kuxati hiya mã bekãshumẽ?

43
00:04:06,640 --> 00:04:08,560
Hamẽ mã ea akamaki.

44
00:04:08,560 --> 00:04:16,940
Deusũ hãtxa kenekĩ bebũkiri ekiri yuini haska menekĩ mã ea atxiaii— hatu waya

45
00:04:16,940 --> 00:04:25,640
hanua dasibi hawẽ tsumabu datekĩ Jesus besti henebaini pashai hunei keyubainaibũ

46
00:04:25,640 --> 00:04:37,040
berunã betsa tari hushupa bestiwẽ yabukua ha pashama Jesus txibaĩ kai policiabu betsã atxipaikĩ

47
00:04:37,040 --> 00:04:44,260
hawẽ tari besti tsumaya mepamai hawẽ tari pekabaini tariuma pashai hunekainiki.

48
00:04:44,260 --> 00:04:51,600
Hanua Deusbe nukunabu hãtxashunika shanẽ ibubu dasibi inũ,

49
00:04:51,600 --> 00:04:55,240
mae yununika shanẽ ibubu betsabu inũ,

50
00:04:55,240 --> 00:05:14,140
Deusũ hãtxa kenenibu yusĩnanãmisbu habu dasibibu hanu Deusbe nukunabu hãtxashunika shanẽ ibuhaira Caifásĩ hiwe anu habu dukũ bua itxa maniabu anu Jesus iyukĩ hanu bitxiaibũ

51
00:05:14,140 --> 00:05:27,440
hanua Pedro datekĩ benãtashũ uĩkubaini ka shanẽ ibũ hiwe hemaĩtĩ anu Templo mekenikabube tsauwa txĩ yukĩ hune uĩayã

52
00:05:27,440 --> 00:05:48,460
hanushũ Deusbe nukunabu hãtxashunika shanẽ ibubu inũ Sinédriobu dasibi itxashũ Jesus hau tenãnũbũ hakiri txakabuhaira yuiaibuwẽ txanii hãtxa ikũ keska watã hawẽ unãti watã tenãkatsi benai maniabũ

53
00:05:48,460 --> 00:05:58,060
huni betsa betsapabũ hakiri txani txitebiakĩ hakia huni dabetũ habias txani yuiabumakẽ

54
00:05:58,060 --> 00:06:03,340
haskaibũ betsaburi benitã txani hakiri txitekĩ yuikĩ:

55
00:06:03,340 --> 00:06:05,720
—Nukũ nĩkakinã,

56
00:06:05,720 --> 00:06:10,600
Jesusũ eska yuiai nũ nĩkaxinaki.

57
00:06:10,600 --> 00:06:12,120
Matu yuinũ:

58
00:06:12,120 --> 00:06:18,480
“Na Deus kẽwãti mixki Templo hunibũ anirã,

59
00:06:18,480 --> 00:06:29,960
tekekĩ purekĩ keyutã usha dabe inũ besti kaya hunibũ akamakẽ ana ẽ benishanaii”,

60
00:06:29,960 --> 00:06:35,380
ikai nũ nĩkaxinaki— hatu wakeakeaibũ

61
00:06:35,380 --> 00:06:43,580
habũ habias txani txakabu hakiri yuiyabuma nĩkai haska washũ kupitima xinaĩbũ

62
00:06:43,580 --> 00:06:56,920
haska waibu nĩkatã Deusbe nukunabu hãtxashunika shanẽ ibuhaira Caifás namakis dasiabube tsauwa benitã nishũ Jesus yukakĩ:

63
00:06:56,920 --> 00:07:01,560
—Na hunibũ mikiri txakabu yuiaiburã,

64
00:07:01,560 --> 00:07:02,080
miarã,

65
00:07:02,080 --> 00:07:05,640
haskai mĩ hatube kemanameamamẽ?

66
00:07:05,640 --> 00:07:06,780
— aka

67
00:07:06,780 --> 00:07:16,240
Jesus pes hawa yuiama nikẽ Deusbe nukunabu hãtxashunika shanẽ ibuhairatũ ana yukakĩ:

68
00:07:16,240 --> 00:07:18,880
—Habia mĩ miamẽ ikairã,

69
00:07:18,880 --> 00:07:24,120
mĩ Deusũ bake nukũ mekenã Messias Cristorã?

70
00:07:24,120 --> 00:07:25,180
— aka

71
00:07:25,180 --> 00:07:26,680
—Haa.

72
00:07:26,680 --> 00:07:28,720
Haska mĩ ekiri yuiairã,

73
00:07:28,720 --> 00:07:29,920
ẽ haki.

74
00:07:29,920 --> 00:07:41,580
Epa Deus kuxipahairatũ hawẽ yusiuri ẽ tsauwa matũ Hutxi Kayabi Iuwa nai kuĩwẽ ẽ huai mã ea uĩshanaii— ikaya

75
00:07:41,580 --> 00:07:51,720
nĩkatã Deusbe nukunabu hãtxashunika shanẽ ibuhaira Caifás haki sinatahairakĩ hawẽ tima tari uxnitã yuikĩ:

76
00:07:51,720 --> 00:07:54,640
—Deus itxaikiki.

77
00:07:54,640 --> 00:07:59,320
Ana hatira hãtxai ẽ nĩkakatsi ikamaki.

78
00:07:59,320 --> 00:08:02,040
Na haska hari hãtxayarã,

79
00:08:02,040 --> 00:08:05,360
haskara hakiri mã xinaĩ?

80
00:08:05,360 --> 00:08:07,400
— akĩ hatu yuka:

81
00:08:07,400 --> 00:08:10,360
—Deus ma itxashuki.

82
00:08:10,360 --> 00:08:15,020
Hau tenã menũwẽ— iake iakeaibũ

83
00:08:15,020 --> 00:08:23,640
hanushũ itxakawakĩ taewakĩ haki kemu mitxukĩ hawẽ beru beputã kashe wakĩ kuxakĩ yukakĩ:

84
00:08:23,640 --> 00:08:26,760
—Tsuã mia kuxaimẽkaĩ?

85
00:08:26,760 --> 00:08:30,320
Unãtã nuku yuiwe— akubainaibũ

86
00:08:30,320 --> 00:08:35,980
hanushũ Deus kẽwãti Templo mekenikabũri bepas bepas akaibũ

87
00:08:35,980 --> 00:08:46,960
hanua hemaĩtĩ anu Templo mekenikabube Pedro txĩ yuaya Caifásĩ tsuma aĩbu betsã betxitã yuikĩ:

88
00:08:46,960 --> 00:08:48,200
—Miarã,

89
00:08:48,200 --> 00:08:50,840
Jesus Nazaré anuabe mĩ nimiski.

90
00:08:50,840 --> 00:08:53,580
Ẽ mia unaiĩ— aka

91
00:08:53,580 --> 00:08:55,760
Pedrõ parãkĩ yuikĩ:

92
00:08:55,760 --> 00:08:57,880
—Ẽ ha unãmaki,

93
00:08:57,880 --> 00:09:08,780
ha haska mĩ hakiri hãtxairã— itã hanu hemaĩtĩ kene hikiti shui anu ka nikẽ takara keui taeaya

94
00:09:08,780 --> 00:09:13,920
hanua ha aĩbũ ana Pedro betxitã hanu maniabu yuikĩ:

95
00:09:13,920 --> 00:09:15,640
—Na hunirã,

96
00:09:15,640 --> 00:09:19,180
Jesusũ tsuma betsaki— hatu waya

97
00:09:19,180 --> 00:09:21,280
Pedrõ ana hatu yuikĩ:

98
00:09:21,280 --> 00:09:28,040
—Haskamaki— ikaya habianuri mapushũ Pedro uĩkĩ yuikĩ:

99
00:09:28,040 --> 00:09:29,680
—Txanimaki.

100
00:09:29,680 --> 00:09:33,520
Mĩ Jesusũ tsuma betsa ẽ unaiĩ.

101
00:09:33,520 --> 00:09:39,980
Galiléia anua mĩ hãtxa ẽ nĩkaii— akabu

102
00:09:39,980 --> 00:09:42,120
Pedrõ hatu yuikĩ:

103
00:09:42,120 --> 00:09:44,960
—Ha huni mã hakiri hãtxairã,

104
00:09:44,960 --> 00:09:47,240
ẽ ha unãmaki.

105
00:09:47,240 --> 00:09:49,160
Ẽ txani txakayarã,

106
00:09:49,160 --> 00:09:52,940
hau Deusũ ea kupinũwẽ— ikaya

107
00:09:52,940 --> 00:09:59,120
hakimamari ha katxu takara keuai nĩkatã haska Jesusũ yuikĩ:

108
00:09:59,120 --> 00:10:03,400
“Takara dabeki keuriama dabe inũ bestiki:

109
00:10:03,400 --> 00:10:08,360
‘Ẽ ha unãmaki’,

110
00:10:08,360 --> 00:10:09,280
iki mĩ eki dakei kaii”,

111
00:10:09,280 --> 00:10:14,280
abirana xinãtã Pedro kashatxakayamanikiaki.

