﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:07,900
Kon aleu len ari ja.

2
00:00:07,900 --> 00:00:12,160
Lau ra-on ado kapa gwa bilisiu nane bwena,

3
00:00:12,160 --> 00:00:15,160
oro tanan buku Jises badeh,

4
00:00:15,160 --> 00:00:17,820
bala ndron hawe oro lau tan bwe.

5
00:00:17,820 --> 00:00:20,080
Oro lau tan le badeh,

6
00:00:20,080 --> 00:00:20,880
ala.

7
00:00:20,880 --> 00:00:21,820
Ano,

8
00:00:21,820 --> 00:00:26,400
ndron ra-on badu Taiberiyas ame asos bilisiu,

9
00:00:26,400 --> 00:00:29,860
mirihik ta kon iri lau mene ado aliy,

10
00:00:29,860 --> 00:00:34,200
aimon jabi ramen Jises edeu wurah i ta aliy.

11
00:00:34,200 --> 00:00:39,480
Iri lau marakon banyolom Jises ma hawe oro lau tan bwe.

12
00:00:39,480 --> 00:00:43,900
Eme ma iri ala bolo iri ndron ra-on ja,

13
00:00:43,900 --> 00:00:47,960
abahau ala bilisiu ala Kapena-um asilah Jises.

14
00:00:47,960 --> 00:00:52,800
Iri ame ala ndruni iy udu kapa gwa li bilisiu.

15
00:00:52,800 --> 00:00:55,320
Iri ame ndremenyani iy,

16
00:00:55,320 --> 00:00:57,000
“Ndramak ta leheya,

17
00:00:57,000 --> 00:01:00,640
saba len handru ou asahan dah?”

18
00:01:00,640 --> 00:01:03,360
Jises asumon sahou toro i buku doh,

19
00:01:03,360 --> 00:01:06,360
“Handru labai jo katiye taha.

20
00:01:06,360 --> 00:01:11,120
Aha babwetenei iri lahou tinan ma kalem mene aha anyolom jo amekes,

21
00:01:11,120 --> 00:01:12,200
bwe,

22
00:01:12,200 --> 00:01:14,560
eme aha ame asilah jo ja.

23
00:01:14,560 --> 00:01:15,080
Arile,

24
00:01:15,080 --> 00:01:19,720
aha ndrani jabi ramen ma bwidi ndrine aha irek.

25
00:01:19,720 --> 00:01:21,480
Ta idoh le,

26
00:01:21,480 --> 00:01:24,280
aha abo gok ta asilah jo.

27
00:01:24,280 --> 00:01:27,480
Aha sabo gok ta nyamon ale kameh andra-i,

28
00:01:27,480 --> 00:01:29,200
ano abola.

29
00:01:29,200 --> 00:01:33,480
Aha kabo gok ta nyamon udu luluwen ma udu mwasin,

30
00:01:33,480 --> 00:01:40,000
ma nyamon kameh edeu kohan handru ewek taha ma ta udu le buku doh.

31
00:01:40,000 --> 00:01:44,320
Nadu Ndramak Awas kameh edeu naha nyamon doh.

32
00:01:44,320 --> 00:01:47,800
Taman Kindrei suni nadun eme,

33
00:01:47,800 --> 00:01:53,040
ma iy atehei boto-on i tan ta atondrok iri lakou marakon.”

34
00:01:53,040 --> 00:01:55,920
Iri ame ndremenya iy ja,

35
00:01:55,920 --> 00:01:58,040
“Ahi kamekes saba gok handru,

36
00:01:58,040 --> 00:02:00,680
ta ahi winiyan amekes lahou ta Kindrei?”

37
00:02:00,680 --> 00:02:03,720
Jises asehek sahou ja i toro i buku doh,

38
00:02:03,720 --> 00:02:06,400
“Gok ta Kindrei i buku doh:

39
00:02:06,400 --> 00:02:12,960
Aha katehei budon taha kili ta iy ndramak nane Kindrei ndrasuni iy ndrame.”

40
00:02:12,960 --> 00:02:14,960
Iri ndremenya iy ja,

41
00:02:14,960 --> 00:02:24,720
“Saba kalem ja kameh ou amekes ta ahi kanyolom ma ahi katehei budon tahi ki le tam?

42
00:02:24,720 --> 00:02:26,480
Ou amekes sah handru?

43
00:02:26,480 --> 00:02:31,160
Tubu ahi iri mene aimon nyamon ari,

44
00:02:31,160 --> 00:02:36,360
iri aloh mana i buku jabi ramen,

45
00:02:36,360 --> 00:02:38,840
udu bolo kon lomale an.

46
00:02:38,840 --> 00:02:40,920
Buku iri ndratorowenei,

47
00:02:40,920 --> 00:02:47,560
‘Iy edeu niri jabi ramen ta aimon badu kandrah.’ ”

48
00:02:47,560 --> 00:02:51,280
Jises asehek i tiri i buku doh,

49
00:02:51,280 --> 00:02:54,080
“Handru labai jo tiye taha,

50
00:02:54,080 --> 00:02:58,960
Moses badeu naha jabi ramen badu kandrah bwe.

51
00:02:58,960 --> 00:02:59,800
Badeh,

52
00:02:59,800 --> 00:03:04,160
tama edeu naha jabi ramen handru badu kandrah.

53
00:03:04,160 --> 00:03:12,280
Jabi ramen ta Kindrei nane iy udu kandrah eme andri ta edeu kohan handru eme ta kon munyak.”

54
00:03:12,280 --> 00:03:13,520
Iri anya,

55
00:03:13,520 --> 00:03:15,000
“Ndramak tinan,

56
00:03:15,000 --> 00:03:19,200
na le dan ou adeu nahi jabi ramen baden!”

57
00:03:19,200 --> 00:03:22,120
Jises tiye i tiri i buku doh,

58
00:03:22,120 --> 00:03:23,040
“Jo le,

59
00:03:23,040 --> 00:03:26,200
jo jabi ramen handru kohan udu aliy.

60
00:03:26,200 --> 00:03:28,720
Are lau iy eme hawek,

61
00:03:28,720 --> 00:03:30,360
iy winiyan bamak son bwe,

62
00:03:30,360 --> 00:03:33,800
ma are lau iy atehei budon tan eme tek,

63
00:03:33,800 --> 00:03:38,000
balen kameh winiyan bamar ta gwa ja bwe.

64
00:03:38,000 --> 00:03:40,160
Buku jo ndrasehek taha,

65
00:03:40,160 --> 00:03:42,640
aha ndranyolom jo,

66
00:03:42,640 --> 00:03:46,720
arile aha batehei budon taha handru bame tek bwe le.

67
00:03:46,720 --> 00:03:47,600
Iri lau,

68
00:03:47,600 --> 00:03:50,440
tama abudon ta edeu iri ame tek,

69
00:03:50,440 --> 00:03:53,800
idah kameh iri ame hawek handru.

70
00:03:53,800 --> 00:03:57,600
Buku are lau iy anya keme hawek,

71
00:03:57,600 --> 00:04:00,640
jo kameh winiyan batikahei iy ba-au bwe.

72
00:04:00,640 --> 00:04:02,440
Jo udu kandrah ndrame andri.

73
00:04:02,440 --> 00:04:06,080
Jo eme ta amekes lahou na budon tek le bwe.

74
00:04:06,080 --> 00:04:10,400
Jo eme ta amekes iri lahou na budon ta tama,

75
00:04:10,400 --> 00:04:12,480
iy nane suni jo eme.

76
00:04:12,480 --> 00:04:13,640
Idah badeh,

77
00:04:13,640 --> 00:04:15,440
budon tan,

78
00:04:15,440 --> 00:04:22,200
iy suni jo eme ta jo samani iri lau nane iy ndraleheyani iri ndrame tek.

79
00:04:22,200 --> 00:04:23,880
Buku len hamon,

80
00:04:23,880 --> 00:04:26,800
jo kameh kamete-ei iri ja.

81
00:04:26,800 --> 00:04:28,800
Budon ta tama badeh,

82
00:04:28,800 --> 00:04:33,560
iy aso-ok lau marakon kanyolom kili le ta nadun,

83
00:04:33,560 --> 00:04:38,600
ma iri katehei budon tiri kili le ta nadun.

84
00:04:38,600 --> 00:04:46,360
Idah kameh koha iri winiyan bano bwe,

85
00:04:46,360 --> 00:04:47,240
ta udu le buku doh.

86
00:04:47,240 --> 00:04:49,200
Jo eme kameh mete-ei iri lau amak,

87
00:04:49,200 --> 00:04:51,080
ame loken ja na len hamon.”

88
00:04:51,080 --> 00:04:52,040
Udu ja badeh,

89
00:04:52,040 --> 00:04:57,080
iri Juwis abolosen i tan ta iri sahou iy asehek i buku doh,

90
00:04:57,080 --> 00:04:57,680
“Jo badeh,

91
00:04:57,680 --> 00:05:01,480
jo jabi ramen handru udu kandrah eme andri.”

92
00:05:01,480 --> 00:05:03,920
Iri ame nunu-uh i buku doh,

93
00:05:03,920 --> 00:05:05,360
“Kede-eh Jises,

94
00:05:05,360 --> 00:05:07,840
taha tanan taman uru tinen.

95
00:05:07,840 --> 00:05:08,560
Iy le ai,

96
00:05:08,560 --> 00:05:10,140
iy nadu Josep.

97
00:05:10,140 --> 00:05:11,800
Buku sah ja iy asehek,

98
00:05:11,800 --> 00:05:13,620
‘Jo udu kandrah eme andri’?”

99
00:05:13,620 --> 00:05:17,920
Jises eme asehek sahou i tiri i buku doh,

100
00:05:17,920 --> 00:05:19,800
“Aha ka-iy nunu-uh.

101
00:05:19,800 --> 00:05:23,000
Tama suni jo eme andri.

102
00:05:23,000 --> 00:05:27,380
Ari ndramak winiyan bame hawek le manyah bwe,

103
00:05:27,380 --> 00:05:30,760
winiya le tama andrei iy eme hawek,

104
00:05:30,760 --> 00:05:35,440
ma jo kameh mete-ei iy ili loken na len hamon.

105
00:05:35,440 --> 00:05:40,480
Sahou iri ndratorowenei in bolo buk tiri propet tiye i buku doh,

106
00:05:40,480 --> 00:05:42,700
‘Kindrei kameh leheya iri.’

107
00:05:42,700 --> 00:05:44,540
Are lau anuhun tama,

108
00:05:44,540 --> 00:05:47,740
ma iy in hamon ta tanan tan,

109
00:05:47,740 --> 00:05:48,660
badeh,

110
00:05:48,660 --> 00:05:50,300
iri kame hawek.

111
00:05:50,300 --> 00:05:52,760
Ari ndramak banyolom tama bwe le.

112
00:05:52,760 --> 00:05:55,740
Iy le ari nane udu hawe Kindrei,

113
00:05:55,740 --> 00:05:57,060
iy le badeh,

114
00:05:57,060 --> 00:05:58,740
ndranyolom tama.

115
00:05:58,740 --> 00:06:01,340
Handru labai jo tiye taha.

116
00:06:01,340 --> 00:06:05,260
Are lau iy atehei budon tan eme tek,

117
00:06:05,260 --> 00:06:10,120
idah kameh kohan handru winiyan bano bwe ta udu le buku doh.

118
00:06:10,120 --> 00:06:11,280
Jo badeh,

119
00:06:11,280 --> 00:06:15,240
jabi ramen handru ta edeu kohan handru ili tiri lau.

120
00:06:15,240 --> 00:06:21,340
Tubu aha iri bwena mene aimon jabi ramen udu kon lomale an,

121
00:06:21,340 --> 00:06:22,800
arile iri ndramak.

122
00:06:22,800 --> 00:06:25,240
Jabi ramen dah badeh,

123
00:06:25,240 --> 00:06:27,800
badu kandrah amwenen eme andri.

124
00:06:27,800 --> 00:06:30,140
Buku are lau iy aimon,

125
00:06:30,140 --> 00:06:31,920
iy winiyan bamak bwe.

126
00:06:31,920 --> 00:06:34,760
Jo jabi ramen kohan handru udu aliy,

127
00:06:34,760 --> 00:06:37,160
iy udu kandrah eme andri.

128
00:06:37,160 --> 00:06:40,400
Buku are lau iy aimon jabi ramen dah,

129
00:06:40,400 --> 00:06:43,000
kohan handru kameh udu le buku doh.

130
00:06:43,000 --> 00:06:45,640
Jabi ramen dah i buku odak,

131
00:06:45,640 --> 00:06:50,200
ta jo edeu ta koha iri lau badu kon munyak.”

132
00:06:50,200 --> 00:06:55,720
Eme ma bwidi losen udu ndrokowa iri Juwis amwenen.

133
00:06:55,720 --> 00:06:56,880
Iri anya,

134
00:06:56,880 --> 00:07:01,080
“I buku sah handru iy ndramak kede-eh edeu na taha odan?”

135
00:07:01,080 --> 00:07:04,080
Jises asehek ili tiri i buku doh,

136
00:07:04,080 --> 00:07:05,680
“Handru labai,

137
00:07:05,680 --> 00:07:07,200
jo tiye taha.

138
00:07:07,200 --> 00:07:08,240
Aha badeh,

139
00:07:08,240 --> 00:07:14,220
kaimon oda Nadu Ndramak Awas ma aha ka-un ndrayen.

140
00:07:14,220 --> 00:07:15,920
Buku aha bamekes bwe,

141
00:07:15,920 --> 00:07:20,620
idah kameh kohan handru doh aha winiyan bakohok bwe.

142
00:07:20,620 --> 00:07:22,720
Are lau iy aimon odak,

143
00:07:22,720 --> 00:07:25,040
ma iy a-un ndrayek,

144
00:07:25,040 --> 00:07:29,480
idah kameh kohan handru udu tan udu le buku doh,

145
00:07:29,480 --> 00:07:33,740
ma jo kameh mete-ei iy amak ja na len hamon.

146
00:07:33,740 --> 00:07:35,880
Tasah odak badeh,

147
00:07:35,880 --> 00:07:38,640
nyamon awas handru ma ndrayek badeh,

148
00:07:38,640 --> 00:07:41,000
gwa simidin handru.

149
00:07:41,000 --> 00:07:43,640
Are lau iy aimon odak ma iy a-un ndrayek,

150
00:07:43,640 --> 00:07:45,000
iy badeh,

151
00:07:45,000 --> 00:07:47,900
in hawek ma jo in hawen.

152
00:07:47,900 --> 00:07:49,800
Tama badeh awas,

153
00:07:49,800 --> 00:07:53,820
ma na boto-on ta tama le jo asahan eme awas.

154
00:07:53,820 --> 00:07:55,860
Iy suni jo eme.

155
00:07:55,860 --> 00:07:58,220
Buku are lau iy aimon jo,

156
00:07:58,220 --> 00:08:02,320
iy winiyan bamak bwe tasah iy aimon jo.

157
00:08:02,320 --> 00:08:04,480
Jabi ramen dah badeh,

158
00:08:04,480 --> 00:08:07,000
udu kandrah amwenen eme andri.

159
00:08:07,000 --> 00:08:13,520
Iy bala buku jabi ramen mene tubu taha iri aimon ado kon lomale an bwe.

160
00:08:13,520 --> 00:08:14,560
Iri aimon,

161
00:08:14,560 --> 00:08:16,140
arile iri amak.

162
00:08:16,140 --> 00:08:19,800
Are lau iy aimon jabi ramen dah badeh,

163
00:08:19,800 --> 00:08:21,560
iy winiyan bamak bwe.

164
00:08:21,560 --> 00:08:24,860
Kohan handru kameh udu le buku doh.”

165
00:08:24,860 --> 00:08:28,700
Jises asehek iri sahou marakon doh,

166
00:08:28,700 --> 00:08:34,600
ma iy leheya iri udu bolo asiu ta atukum tiri Juwis udu Kapena-um.

167
00:08:34,600 --> 00:08:37,560
Eme oro lau tan anuhun,

168
00:08:37,560 --> 00:08:41,320
ma oro solo-an asehek,

169
00:08:41,320 --> 00:08:43,540
“Leheya tan doh badeh,

170
00:08:43,540 --> 00:08:44,900
baleu se bwe.

171
00:08:44,900 --> 00:08:48,820
To kakohok bolo sahou tan barala buku sah handru?”

172
00:08:48,820 --> 00:08:52,180
Jises ndratanan oro lau tan badeh,

173
00:08:52,180 --> 00:08:54,300
nunu-uh ta sahou nane.

174
00:08:54,300 --> 00:08:57,500
Iy eme asehek ili toro i buku doh,

175
00:08:57,500 --> 00:09:01,200
“Sahou nane tono-ei ndrine ado deh?

176
00:09:01,200 --> 00:09:03,660
Budon tado i buku sah handru,

177
00:09:03,660 --> 00:09:11,200
buku ado anyolom Nadu Ndramak Awas iu ili hamon ili kon mene iy udu aliy eme?

178
00:09:11,200 --> 00:09:16,880
Oda ndramak winiyan badeu kohan handru bala ta ndramak bwe.

179
00:09:16,880 --> 00:09:20,600
Idoh badeh Malawin Ndrabun edeu kohan handru.

180
00:09:20,600 --> 00:09:23,620
Sahou jo asehek ewek taha badeh,

181
00:09:23,620 --> 00:09:25,620
ta Malawin Ndrabun,

182
00:09:25,620 --> 00:09:29,540
ma iri sahou doh edeu koha iri ewek taha.

183
00:09:29,540 --> 00:09:32,160
Arile aha rayah badeh,

184
00:09:32,160 --> 00:09:34,600
batehei budon taha bwe.”

185
00:09:34,600 --> 00:09:40,120
Jises ndratanan are lau iy batehei budon ba-en tan bwe.

186
00:09:40,120 --> 00:09:48,040
Iy i tanan udu ndra bada katin ta are lau handru kameh amekes sa-oh tan.

187
00:09:48,040 --> 00:09:51,000
Jises asehek ili le i buku doh,

188
00:09:51,000 --> 00:09:52,800
“Jo katiye taha:

189
00:09:52,800 --> 00:09:56,240
Ari ndramak winiya bame hawek bwe,

190
00:09:56,240 --> 00:09:59,880
buku tama badeu boto-on bala tan bwe.”

191
00:09:59,880 --> 00:10:01,440
Udu bada len doh,

192
00:10:01,440 --> 00:10:03,520
oro lau tan rayah atobwak.

193
00:10:03,520 --> 00:10:05,960
Oro ba-en hamon tan ja bwe.

194
00:10:05,960 --> 00:10:10,580
Jises eme ndremenyani oro lau tan ma ronoh la-uh,

195
00:10:10,580 --> 00:10:12,440
“Ado anya ka-au ale?”

196
00:10:12,440 --> 00:10:16,220
Saimon Pita eme asehek ili tan i buku doh,

197
00:10:16,220 --> 00:10:17,460
“Laban,

198
00:10:17,460 --> 00:10:20,800
are handru kameh aso kala hawen?

199
00:10:20,800 --> 00:10:23,240
Sahou ou asehek badeh,

200
00:10:23,240 --> 00:10:27,700
kohan handru udu aliy iy winiyan bano bwe,

201
00:10:27,700 --> 00:10:30,460
iy kameh ta udu le buku doh.

202
00:10:30,460 --> 00:10:34,360
Ahi ndratehei budon tahi marakon ndrawek tam,

203
00:10:34,360 --> 00:10:35,920
ma ahi ndratanan,

204
00:10:35,920 --> 00:10:37,120
ou badeh,

205
00:10:37,120 --> 00:10:39,760
Nadu Kindrei ndrabun ari le.”

206
00:10:39,760 --> 00:10:44,340
Ano Jises asehek sahou i toro i buku doh,

207
00:10:44,340 --> 00:10:47,660
“Jo andrei ado ma ronoh la-uh badeh,

208
00:10:47,660 --> 00:10:49,160
an hamon tek.

209
00:10:49,160 --> 00:10:50,040
Arile,

210
00:10:50,040 --> 00:10:52,360
iy ari in bolo ado badeh,

211
00:10:52,360 --> 00:10:53,740
iy balik.” (

212
00:10:53,740 --> 00:10:58,560
Jises asehek Judas nadu Saimon Iskariyot.

213
00:10:58,560 --> 00:11:03,500
Judas iy ari badu hawe oro ma ronoh la-uh.

214
00:11:03,500 --> 00:11:04,580
Arile,

215
00:11:04,580 --> 00:11:06,440
udu hamon ja badeh,

216
00:11:06,440 --> 00:11:12,160
iy amekes sa-oh ta adai Jises.)

