﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:10,760
Herode Judea diꞌta wiogʉ nirĩ cura Jesú Belẽ́ wãmetiri macãpʉ bajuacʉ niwĩ.

2
00:00:10,760 --> 00:00:18,160
Cʉ̃ bajuáca beꞌro ʉmʉa masĩrĩ masã mujĩpũ mʉjãtiro peꞌecjãrã Jerusalẽ́pʉ etacãrã niwã.

3
00:00:18,160 --> 00:00:19,240
Topʉ etarã,

4
00:00:19,240 --> 00:00:21,360
sẽrĩtiñaꞌcãrã niwã:

5
00:00:21,360 --> 00:00:26,720
—Judío masã wiogʉ niacjʉ wĩꞌmagʉ̃ ¿noꞌopʉ bajuapari?

6
00:00:26,720 --> 00:00:35,700
Ʉ̃sã ya macã mujĩpũ mʉjãtiro peꞌe dʉporopʉ ñocõawʉ̃ ʉ̃sã ĩꞌatiꞌcʉre ĩꞌawʉ̃.

7
00:00:35,700 --> 00:00:37,600
Cʉ̃rẽ ĩꞌarã,

8
00:00:37,600 --> 00:00:40,160
“Wiogʉ niacjʉ bajuatojapĩ”,

9
00:00:40,160 --> 00:00:41,040
niwʉ̃.

10
00:00:41,040 --> 00:00:44,080
Tojo weerã cʉ̃rẽ ẽjõpeorã aꞌtiapʉ,

11
00:00:44,080 --> 00:00:44,940
nicãrã niwã.

12
00:00:44,940 --> 00:00:47,520
Herode na tojo nisere tʉꞌogʉ,

13
00:00:47,520 --> 00:00:49,880
mejẽcã pejaro tʉꞌoñaꞌcʉ niwĩ.

14
00:00:49,880 --> 00:00:54,240
Jerusalẽ́cjãrã quẽꞌrã nipeꞌtirã mejãrõta tʉꞌoñaꞌcãrã niwã.

15
00:00:54,240 --> 00:00:57,520
Tojo weegʉ paꞌia wiorãrẽ pijiocʉ niwĩ.

16
00:00:57,520 --> 00:01:04,000
Tojo nicã ãpẽrã masãrẽ Moisé dutiꞌquere buꞌeri masãrẽ pijiocʉ niwĩ.

17
00:01:04,000 --> 00:01:06,040
Narẽ sẽrĩtiñaꞌcʉ niwĩ:

18
00:01:06,040 --> 00:01:09,040
—Cristo Õꞌacʉ̃ beseꞌcʉ ¿noꞌopʉ bajuagʉsari?

19
00:01:09,040 --> 00:01:09,440
nicʉ niwĩ.

20
00:01:09,440 --> 00:01:11,520
Cʉ̃ tojo nicã,

21
00:01:11,520 --> 00:01:15,120
na yʉꞌticãrã niwã:

22
00:01:15,120 --> 00:01:19,020
—Aꞌti diꞌta Judea Belẽ́ wãmetiri macãpʉ bajuagʉsami.

23
00:01:19,020 --> 00:01:27,140
Dʉporocjʉ̃pʉ Õꞌacʉ̃ ye queti weremʉꞌtãrĩ masʉ̃ cʉ̃ bajuatjere aꞌtiro ni ojacʉ niwĩ:

24
00:01:27,140 --> 00:01:27,960
Belẽ́,

25
00:01:27,960 --> 00:01:32,000
Judea diꞌtapʉ nirĩ macã mejõ nirĩ macã mejẽta niꞌi.

26
00:01:32,000 --> 00:01:40,360
Ti diꞌta nise macãrĩ waꞌteropʉre ti macãcjʉ̃ niꞌcʉ̃ wiogʉ wijagʉsami.

27
00:01:40,360 --> 00:01:45,600
Yarã masã Israe curuacjãrãrẽ coꞌteacjʉ nigʉ̃sami,

28
00:01:45,600 --> 00:01:48,280
ni ojanoꞌcaro niwʉ̃,

29
00:01:48,280 --> 00:01:50,340
ni werecãrã niwã Herodere.

30
00:01:50,340 --> 00:01:57,320
Na tojo níca beꞌro Herode yaꞌyioropʉ masĩrĩ masãrẽ cʉ̃ tiropʉ pijiocʉ niwĩ.

31
00:01:57,320 --> 00:01:59,120
Narẽ sẽrĩtiñaꞌgʉ̃,

32
00:01:59,120 --> 00:02:00,760
aꞌtiro nicʉ niwĩ:

33
00:02:00,760 --> 00:02:03,860
—¿Deꞌro nicã waro ñocõawʉ̃ bajuabutiamirĩ cʉ̃?

34
00:02:03,860 --> 00:02:04,160
nicʉ niwĩ.

35
00:02:04,160 --> 00:02:10,040
“Tita bajuawĩ” tojo níca beꞌro narẽ Belẽpʉ waꞌadutigʉ aꞌtiro nicʉ niwĩ:

36
00:02:10,040 --> 00:02:12,920
—Topʉ wĩꞌmagʉ̃rẽ añurõ sẽrĩtiñaꞌbaqueꞌaya.

37
00:02:12,920 --> 00:02:13,720
Cʉ̃rẽ bocarã,

38
00:02:13,720 --> 00:02:14,800
yʉꞌʉre wereya.

39
00:02:14,800 --> 00:02:18,240
Yʉꞌʉ quẽꞌrã cʉ̃rẽ ẽjõpeogʉ waꞌagʉti weeꞌe,

40
00:02:18,240 --> 00:02:20,080
nisoocʉ niwĩ narẽ.

41
00:02:20,080 --> 00:02:25,880
Narẽ tojo ni wéréca beꞌro masĩrĩ masã Belẽpʉ yʉꞌrʉacãrã niwã.

42
00:02:25,880 --> 00:02:27,360
Topʉ yʉꞌrʉarã,

43
00:02:27,360 --> 00:02:33,280
ñocõawʉ̃ na ya macãpʉ ĩꞌawãꞌcãtiꞌcʉta tja na dʉporo ʉꞌmʉtãwãꞌcãcʉ niwĩ.

44
00:02:33,280 --> 00:02:37,120
Beꞌro wĩꞌmagʉ̃ nirṍ buꞌipʉ ejagʉ,

45
00:02:37,120 --> 00:02:40,400
ñocõawʉ̃ tojanʉꞌcãcʉ niwĩ majã.

46
00:02:40,400 --> 00:02:42,840
Masĩrĩ masã ñocõawʉ̃rẽ ĩꞌarã,

47
00:02:42,840 --> 00:02:44,680
pũrõ eꞌcaticãrã niwã.

48
00:02:44,680 --> 00:02:46,040
Ti wiꞌipʉ sãjãejarã,

49
00:02:46,040 --> 00:02:50,040
wĩꞌmagʉ̃rẽ cʉ̃ paco María meꞌrã nigʉ̃rẽ ĩꞌacãrã niwã.

50
00:02:50,040 --> 00:02:51,480
Cʉ̃rẽ ĩꞌarã ẽjõpeorã,

51
00:02:51,480 --> 00:02:54,000
ejaqueꞌacãrã niwã.

52
00:02:54,000 --> 00:02:57,880
Beꞌro na miaꞌque acarire pãa,

53
00:02:57,880 --> 00:02:58,960
cʉ̃rẽ uru,

54
00:02:58,960 --> 00:03:00,680
ʉꞌmʉtise inciensore,

55
00:03:00,680 --> 00:03:08,040
tojo nicã apeye ʉꞌmʉtiseta tja mirra wãmetisere oꞌocãrã niwã.

56
00:03:08,040 --> 00:03:13,120
Beꞌro narẽ quẽꞌerõpʉ Õꞌacʉ̃ “Herode tiropʉ majãmitojaaticãꞌña”,

57
00:03:13,120 --> 00:03:14,360
nicʉ niwĩ.

58
00:03:14,360 --> 00:03:16,720
Tojo weerã na ya diꞌtapʉ tojaarã,

59
00:03:16,720 --> 00:03:19,060
ape maꞌapʉ majãmitojaacãrã niwã.

60
00:03:19,060 --> 00:03:28,000
Masĩrĩ masã tojááca beꞌro Joseré Õꞌacʉ̃rẽ werecoꞌtegʉ ʉꞌmʉsecjʉ̃ quẽꞌerõpʉ bajua,

61
00:03:28,000 --> 00:03:28,680
aꞌtiro nicʉ niwĩ:

62
00:03:28,680 --> 00:03:30,600
—Wãꞌcãña.

63
00:03:30,600 --> 00:03:34,720
Wĩꞌmagʉ̃ cʉ̃ paco meꞌrã Egiptopʉ duꞌtiaya.

64
00:03:34,720 --> 00:03:36,560
Topʉ tojáníña.

65
00:03:36,560 --> 00:03:40,280
Yʉꞌʉ “Tocãꞌrõta tojatia” níca beꞌropʉ tojatia tja.

66
00:03:40,280 --> 00:03:46,800
Herode wĩꞌmagʉ̃rẽ wẽjẽsĩꞌrĩgʉ̃ aꞌmagʉ̃sami,

67
00:03:46,800 --> 00:03:46,900
nicʉ niwĩ.

68
00:03:46,900 --> 00:03:47,720
Cʉ̃ tojo nicã tʉꞌogʉ,

69
00:03:47,720 --> 00:03:48,920
José wãꞌcã,

70
00:03:48,920 --> 00:03:53,580
wĩꞌmagʉ̃rẽ paco meꞌrã ñamita Egiptopʉ sʉꞌori miacʉ niwĩ.

71
00:03:53,580 --> 00:03:58,960
Topʉre Herode catiro põtẽorõ tojánícãrã niwã.

72
00:03:58,960 --> 00:04:05,480
Aꞌte Õꞌacʉ̃ ye queti weremʉꞌtãrĩ masʉ̃ cʉ̃ ojaꞌque queoro waꞌadutiro tojo waꞌacaro niwʉ̃.

73
00:04:05,480 --> 00:04:08,620
Tere aꞌtiro ni ojamʉꞌtãcʉ niwĩ:

74
00:04:08,620 --> 00:04:12,040
“ ‘Yʉꞌʉ macʉ̃ Egiptopʉ nigʉ̃rẽ pijiwijawʉ’,

75
00:04:12,040 --> 00:04:15,180
tojo nicʉ niwĩ Õꞌacʉ̃”,

76
00:04:15,180 --> 00:04:17,120
ni ojanoꞌwʉ̃.

77
00:04:17,120 --> 00:04:19,840
Herode masĩrĩ masãrẽ,

78
00:04:19,840 --> 00:04:21,560
yʉꞌʉre bujicãꞌpã nígʉ̃,

79
00:04:21,560 --> 00:04:22,960
uayʉꞌrʉmajãcʉ niwĩ.

80
00:04:22,960 --> 00:04:24,160
Tojo uagʉ,

81
00:04:24,160 --> 00:04:27,360
nipeꞌtirã ʉmʉa wĩꞌmarãrẽ Belẽpʉ,

82
00:04:27,360 --> 00:04:31,880
tojo nicã ti macã sumutopʉ nirãrẽ pʉa cʉ̃ꞌma cʉorãrẽ,

83
00:04:31,880 --> 00:04:35,800
na dʉjaro cʉorãrẽ wẽjẽduticʉ niwĩ.

84
00:04:35,800 --> 00:04:40,880
Na masĩrĩ masã cʉ̃rẽ wereꞌcaro ejatuaro tocãꞌrõta bʉcʉasami nígʉ̃,

85
00:04:40,880 --> 00:04:46,340
ʉmʉa wĩꞌmarã ticʉse cʉ̃ꞌmarĩ cʉorãrẽ wẽjẽduticʉ niwĩ.

86
00:04:46,340 --> 00:04:55,460
Cʉ̃ tojo weedutisere Jeremía Õꞌacʉ̃ ye queti weremʉꞌtãrĩ masʉ̃ cʉ̃ ojaꞌque queoro waꞌacaro niwʉ̃.

87
00:04:55,460 --> 00:04:56,660
Aꞌtiro ojacʉ niwĩ:

88
00:04:56,660 --> 00:05:00,640
Ramá wãmetiri macãpʉre masã bʉjaweti,

89
00:05:00,640 --> 00:05:04,280
uti caricũcã tʉꞌonoꞌrõsaꞌa.

90
00:05:04,280 --> 00:05:13,360
Raquel pãrãmerã nituriarãnumiapʉ Israe curuacjãrã nʉmosãnumia na põꞌrãrẽ pũrõ dʉjasewãꞌa,

91
00:05:13,360 --> 00:05:14,500
utirãsama.

92
00:05:14,500 --> 00:05:18,080
Na põꞌrãrẽ wẽjẽcã ĩꞌarã bʉjaweticã,

93
00:05:18,080 --> 00:05:22,100
ãpẽrã wãcũtutuase oꞌomasĩtirãsama,

94
00:05:22,100 --> 00:05:22,140
ni ojanoꞌwʉ̃.

95
00:05:22,140 --> 00:05:30,140
Herode wẽ́rĩ́ca beꞌro quẽꞌerõpʉ niꞌcʉ̃ Õꞌacʉ̃rẽ werecoꞌtegʉ José Egiptopʉ nigʉ̃rẽ nicʉ niwĩ:

96
00:05:30,140 --> 00:05:32,320
—Wãꞌcãña.

97
00:05:32,320 --> 00:05:38,400
Wĩꞌmagʉ̃rẽ cʉ̃ paco meꞌrã Israe curuacjãrã nirĩ diꞌtapʉ sʉꞌori dajatojaaya.

98
00:05:38,400 --> 00:05:41,500
Wĩꞌmagʉ̃rẽ wẽjẽsĩꞌrĩꞌcãrã boapeꞌtia waꞌama,

99
00:05:41,500 --> 00:05:42,400
nicʉ niwĩ.

100
00:05:42,400 --> 00:05:43,960
Tojo nicã tʉꞌogʉ,

101
00:05:43,960 --> 00:05:44,600
José wãꞌcã,

102
00:05:44,600 --> 00:05:50,700
wĩꞌmagʉ̃rẽ cʉ̃ paco meꞌrã Israe curuacjãrã nirĩ diꞌtapʉ sʉꞌori miacʉ niwĩ.

103
00:05:50,700 --> 00:05:57,280
Beꞌro “Herode macʉ̃ Arquelao cʉ̃ pacʉre Judea diꞌta wiogʉ dʉcayuapʉ” nicã tʉꞌogʉ,

104
00:05:57,280 --> 00:05:57,400
uicʉ niwĩ.

105
00:05:57,400 --> 00:06:00,120
Tojo weegʉ topʉre waꞌasĩꞌrĩticʉ niwĩ.

106
00:06:00,120 --> 00:06:06,360
Õꞌacʉ̃rẽ quẽꞌerõpʉ werenoꞌcʉ niyugʉ,

107
00:06:06,360 --> 00:06:10,820
Galilea wãmetiri diꞌta peꞌe yʉꞌrʉacʉ niwĩ.

108
00:06:10,820 --> 00:06:12,080
Topʉre etarã,

109
00:06:12,080 --> 00:06:16,400
Nazare wãmetiri macãpʉ tojaqueꞌacãrã niwã.

110
00:06:16,400 --> 00:06:18,340
Na topʉ waꞌacã,

111
00:06:18,340 --> 00:06:23,620
Õꞌacʉ̃ ye queti weremʉꞌtãrĩ masã na ojaꞌque queoro waꞌacaro niwʉ̃.

112
00:06:23,620 --> 00:06:27,100
“Masã cʉ̃rẽ ‘Nazarecjʉ̃ nimi’ nirãsama”,

113
00:06:27,100 --> 00:06:29,960
ni ojanoꞌwʉ̃.

