﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:09,580
Yesusdi er nyapu tep aupu konum pepkopda,

2
00:00:09,580 --> 00:00:11,340
sun dakuramipane,

3
00:00:11,340 --> 00:00:12,520
yuk taruda,

4
00:00:12,520 --> 00:00:13,460
Allahdi,

5
00:00:13,460 --> 00:00:15,040
‘Ange kunkamrume,

6
00:00:15,040 --> 00:00:16,900
angeda men kunkamrume,’

7
00:00:16,900 --> 00:00:18,380
pepra deipupa,

8
00:00:18,380 --> 00:00:23,080
Musadi sekeiamu upu peteremna deiyo ngebo tenpu,

9
00:00:23,080 --> 00:00:24,980
Yesus damai beudi,

10
00:00:24,980 --> 00:00:27,740
‘Yesus mali upu peptue’ tenen,

11
00:00:27,740 --> 00:00:31,280
Yesus tep kunupetepudi aupu pepu.

12
00:00:31,280 --> 00:00:34,720
“Kanda peteremna telep ngebo kurume.

13
00:00:34,720 --> 00:00:38,640
Bol koptapra pio gam kuna keca dorona tep,

14
00:00:38,640 --> 00:00:42,060
nedi ware telep pel doptenya deiki di,

15
00:00:42,060 --> 00:00:45,600
pio gam kuna deiyo keca doproptene do?”

16
00:00:45,600 --> 00:00:47,280
pepra asipetepu.

17
00:00:47,280 --> 00:00:48,480
Asipetepupa,

18
00:00:48,480 --> 00:00:50,800
Yesusdi tamupra pepu.

19
00:00:50,800 --> 00:00:54,200
“Bol koptapra pio gam kuna dorona tep ngeda,

20
00:00:54,200 --> 00:00:55,120
Allahdi,

21
00:00:55,120 --> 00:00:56,500
‘Ange kunkamrume,

22
00:00:56,500 --> 00:00:58,040
angeda men kunkamrume,’

23
00:00:58,040 --> 00:01:00,440
pepra deipu upu neitamaida,

24
00:01:00,440 --> 00:01:02,080
kandi kael keamuma tep,

25
00:01:02,080 --> 00:01:03,820
ware tenipmarem do?”

26
00:01:03,820 --> 00:01:05,540
pepra asipetepu.

27
00:01:05,540 --> 00:01:06,560
Asipetepupa,

28
00:01:06,560 --> 00:01:08,580
angebodi tamupra pepu.

29
00:01:08,580 --> 00:01:13,140
“Allahdi peipupa Musa sekeiamu upu neitamaida,

30
00:01:13,140 --> 00:01:16,680
pio gam kuna deiyo keca dorona tep ngeda,

31
00:01:16,680 --> 00:01:17,760
‘Ukunkamrume,’

32
00:01:17,760 --> 00:01:19,180
peipseu.”

33
00:01:19,180 --> 00:01:21,020
‘Allahdi upepu.

34
00:01:21,020 --> 00:01:22,560
Sun nai Allahda,

35
00:01:22,560 --> 00:01:24,180
er tenpu kurure.

36
00:01:24,180 --> 00:01:26,560
Sun kange bongtona gum dipapu,

37
00:01:26,560 --> 00:01:31,280
sun kange dipru Allah er nong deikipu derinkamrume.

38
00:01:31,280 --> 00:01:32,200
Tonda,

39
00:01:32,200 --> 00:01:36,480
Allah er deikipu sun kange deipra kunkamruma tep,

40
00:01:36,480 --> 00:01:38,080
sun nong yuma cap,

41
00:01:38,080 --> 00:01:40,840
sun puto di pel dorumunge cap,

42
00:01:40,840 --> 00:01:42,300
sun sambala cap,

43
00:01:42,300 --> 00:01:44,140
sun kange tenenange cap,

44
00:01:44,140 --> 00:01:47,320
ayumada Allah tep kareprumudi,

45
00:01:47,320 --> 00:01:49,200
er pelpu donkamrume.

46
00:01:49,200 --> 00:01:50,140
Tonda,

47
00:01:50,140 --> 00:01:52,300
sun damai kunge neng tep ngeda,

48
00:01:52,300 --> 00:01:55,800
bicau tenepra melimnapu kunkamrume.

49
00:01:55,800 --> 00:01:57,680
Sun pedi sun pe tep,

50
00:01:57,680 --> 00:01:59,460
kange derirdarumdi,

51
00:01:59,460 --> 00:02:01,280
melimdarum utopu,

52
00:02:01,280 --> 00:02:03,120
sun damai kunge neng,

53
00:02:03,120 --> 00:02:05,460
yuk neng tep bicaue tenepra,

54
00:02:05,460 --> 00:02:06,960
kange deiprumudi,

55
00:02:06,960 --> 00:02:08,480
melimkamrume.’

56
00:02:08,480 --> 00:02:09,940
Allahdi pepu.

57
00:02:09,940 --> 00:02:12,100
Angebodi upepupa,

58
00:02:12,100 --> 00:02:14,820
Yesusdi tamupra pepu.

59
00:02:14,820 --> 00:02:18,360
“Kanda tek sisi telepnge konum pepmanerema tep,

60
00:02:18,360 --> 00:02:21,500
apepmaneremtopu kupmem pangeda,

61
00:02:21,500 --> 00:02:25,940
Allahdi bol kopra pio gam kuna deiyo keca karepkerepa,

62
00:02:25,940 --> 00:02:27,680
gam pio kunkamrume,”

63
00:02:27,680 --> 00:02:28,820
pepu.

64
00:02:28,820 --> 00:02:30,760
Yesusdi upepu dinin,

65
00:02:30,760 --> 00:02:31,920
angeboda,

66
00:02:31,920 --> 00:02:33,460
‘Yesusdi ne tep,

67
00:02:33,460 --> 00:02:35,060
er mali kurure,’

68
00:02:35,060 --> 00:02:36,620
tenepmanera cadi,

69
00:02:36,620 --> 00:02:39,720
‘Ne mali kune keca men kael kepneredi,

70
00:02:39,720 --> 00:02:41,120
telep ngebopu,

71
00:02:41,120 --> 00:02:42,660
tenipkuner’ tenen,

72
00:02:42,660 --> 00:02:44,660
aupu tamupra pepu.

73
00:02:44,660 --> 00:02:45,520
“Jo,

74
00:02:45,520 --> 00:02:46,440
dinino,

75
00:02:46,440 --> 00:02:48,000
Allah upu deiki di,

76
00:02:48,000 --> 00:02:50,800
‘Sun damai kunge neng’ perurada,

77
00:02:50,800 --> 00:02:54,280
tek sisi wareto neng tep perur do?

78
00:02:54,280 --> 00:02:58,880
Ware neng tep bicau tenepra kange deirinkamne do?

79
00:02:58,880 --> 00:02:59,700
Tonda,

80
00:02:59,700 --> 00:03:02,460
wareto neng tep melimkamne do?”

81
00:03:02,460 --> 00:03:04,420
pepra asipetepu.

82
00:03:04,420 --> 00:03:06,720
Upepra asipetepupa,

83
00:03:06,720 --> 00:03:09,720
Yesusdi Allah upu deiki,

84
00:03:09,720 --> 00:03:11,080
‘Sun damai kunge neng,

85
00:03:11,080 --> 00:03:16,020
yuk neng perura deiyoda lap pepkun’ tenen,

86
00:03:16,020 --> 00:03:19,280
tamupra ukupmanto upu deiki di pepu.

87
00:03:19,280 --> 00:03:21,820
Apepu upuda ake.

88
00:03:21,820 --> 00:03:24,020
Tenpu Yahudi yala ngeboda,

89
00:03:24,020 --> 00:03:27,720
‘Yerusalem mutu di Yeriko mutu benkun’ tenen,

90
00:03:27,720 --> 00:03:29,920
bisi neitamai banmaupane,

91
00:03:29,920 --> 00:03:33,460
upula don neng bisi damai inipmaiya di,

92
00:03:33,460 --> 00:03:36,660
angebo tomoprapidi bongopra ponmai.

93
00:03:36,660 --> 00:03:38,320
Ukunmai taruda,

94
00:03:38,320 --> 00:03:41,120
er opkal yuma terakra tapidi,

95
00:03:41,120 --> 00:03:42,780
bongopra ponmaiyanen,

96
00:03:42,780 --> 00:03:44,520
depmanto kupu pangeda,

97
00:03:44,520 --> 00:03:46,140
acapu tapra bei.

98
00:03:46,140 --> 00:03:48,020
‘Konum depra’ tenen,

99
00:03:48,020 --> 00:03:49,480
bendopi taru di,

100
00:03:49,480 --> 00:03:50,980
Yahudi yala ngebo,

101
00:03:50,980 --> 00:03:53,000
Allah tep karena deiyo ngeboda,

102
00:03:53,000 --> 00:03:56,300
abisipu amenda banmauadi epu.

103
00:03:56,300 --> 00:03:59,300
Arup angebo poptapmaiya epu dinin,

104
00:03:59,300 --> 00:04:00,640
laipra beu.

105
00:04:00,640 --> 00:04:02,160
Ange utopu,

106
00:04:02,160 --> 00:04:04,180
yuk Yahudi yala ngebo ton,

107
00:04:04,180 --> 00:04:10,140
erda Allah karerbarami ati neitamai pel melipra doramu ngebo tenpu,

108
00:04:10,140 --> 00:04:13,540
Lewi yala ngebo abisipu yakauanen,

109
00:04:13,540 --> 00:04:15,620
apoptapmai ngebo epu dinin,

110
00:04:15,620 --> 00:04:17,620
er pepe laipra beu.

111
00:04:17,620 --> 00:04:21,240
Sun abutene Yahudi yala nengdi ukuprei dinin,

112
00:04:21,240 --> 00:04:23,440
tenpu Samaria mutu ngebo,

113
00:04:23,440 --> 00:04:26,160
ada Yahudi yala gum ngebo dinin,

114
00:04:26,160 --> 00:04:29,120
angebodi abisipu yakanmauanen,

115
00:04:29,120 --> 00:04:31,960
poptapmai ngebo kupmaua epu.

116
00:04:31,960 --> 00:04:32,980
Epudi,

117
00:04:32,980 --> 00:04:35,480
‘Angeboda Yahudi yala ngebo cadi,

118
00:04:35,480 --> 00:04:36,320
ne songe,’

119
00:04:36,320 --> 00:04:37,640
tenena gum dipapu,

120
00:04:37,640 --> 00:04:38,120
‘Uo,’

121
00:04:38,120 --> 00:04:38,760
tenen,

122
00:04:38,760 --> 00:04:40,280
dipru karepupa,

123
00:04:40,280 --> 00:04:41,860
pio bicau kupu.

124
00:04:41,860 --> 00:04:43,440
Bicau tenepudi,

125
00:04:43,440 --> 00:04:45,280
popmai ngebo damai beudi,

126
00:04:45,280 --> 00:04:47,940
er susu betapra kweten keca,

127
00:04:47,940 --> 00:04:49,780
susu deiki deipu dingeda,

128
00:04:49,780 --> 00:04:52,400
ayuma getepra telep kupra deipu.

129
00:04:52,400 --> 00:04:53,780
Ukupu dingeda,

130
00:04:53,780 --> 00:04:55,040
angebo dopra,

131
00:04:55,040 --> 00:04:59,180
er keledai bisam bali deiki deipudi dubanmauanen,

132
00:04:59,180 --> 00:05:03,600
bisi neitamai nimi bo neng ke marami ati bena deipu.

133
00:05:03,600 --> 00:05:05,900
Bena deipra mapmarei.

134
00:05:05,900 --> 00:05:08,380
Mapmareia berekyopda,

135
00:05:08,380 --> 00:05:10,420
aSamaria mutu ngebodi,

136
00:05:10,420 --> 00:05:13,380
weik gel uang peraknge butene dopra,

137
00:05:13,380 --> 00:05:18,700
animi bo neng marami ati talepra kuramnga deiyo ngebo tep karepu.

138
00:05:18,700 --> 00:05:20,820
Karepudi aupu pepu.

139
00:05:20,820 --> 00:05:24,780
“Kandi angebo tep melipra kweteramempane,

140
00:05:24,780 --> 00:05:27,580
amenda ne tamupra yane dingeda,

141
00:05:27,580 --> 00:05:29,120
er kwetena cap,

142
00:05:29,120 --> 00:05:30,700
er manai cap tep,

143
00:05:30,700 --> 00:05:34,600
kan co bo weike ton cap kareamem pangeda,

144
00:05:34,600 --> 00:05:37,420
nedi co bo ton cap punupkamkene.”

145
00:05:37,420 --> 00:05:41,520
Yesusdi ukupmanto upu deiki di pepu.

146
00:05:41,520 --> 00:05:44,180
Yesusdi aupu pepu dingeda,

147
00:05:44,180 --> 00:05:48,960
Musa sekeiamu buku peteremna deiyo ngebo tep asipetepu.

148
00:05:48,960 --> 00:05:50,920
“Nedi pepmaken upu neitamaida,

149
00:05:50,920 --> 00:05:54,240
sun poptapmai ngebo weneri nengdi epi dinin,

150
00:05:54,240 --> 00:05:56,360
Allah upu neitamai,

151
00:05:56,360 --> 00:05:58,000
‘Sun damai kunge neng,

152
00:05:58,000 --> 00:06:01,280
yuk neng tep bicaue tenepra makunkamrume,’

153
00:06:01,280 --> 00:06:02,660
peiamutopu,

154
00:06:02,660 --> 00:06:05,160
dan ngebodi ange tek sisi kupu do?”

155
00:06:05,160 --> 00:06:07,080
pepra asipetepu.

156
00:06:07,080 --> 00:06:09,660
Yesusdi asipetepupa,

157
00:06:09,660 --> 00:06:14,180
Musa upu peteremna deiyo ngebodi tamupra pepu.

158
00:06:14,180 --> 00:06:14,960
“Gume,

159
00:06:14,960 --> 00:06:16,760
apopmai ngebo tep,

160
00:06:16,760 --> 00:06:18,200
Samaria mutu ngebodi,

161
00:06:18,200 --> 00:06:20,540
dipru karepupa,

162
00:06:20,540 --> 00:06:22,960
kwetepra meliamu ngebo,

163
00:06:22,960 --> 00:06:23,880
er pua,”

164
00:06:23,880 --> 00:06:24,880
pepu.

165
00:06:24,880 --> 00:06:26,020
Upepu pangeda,

166
00:06:26,020 --> 00:06:29,080
Yesusdi angebo tep tamupra pepu.

167
00:06:29,080 --> 00:06:30,500
“Ange tep ngeda,

168
00:06:30,500 --> 00:06:31,900
kan peda utopu,

169
00:06:31,900 --> 00:06:35,460
yuk neng tep bicau tenepra makunapu kunkamrume,”

170
00:06:35,460 --> 00:06:36,360
pepu.

171
00:06:36,360 --> 00:06:37,620
Upepu dingeda,

172
00:06:37,620 --> 00:06:38,600
Yesus cap,

173
00:06:38,600 --> 00:06:39,720
er nyapu cap,

174
00:06:39,720 --> 00:06:40,960
‘Yukai benkup’ tenen,

175
00:06:40,960 --> 00:06:43,260
bisi banmai.

